Monthly Archives: જાન્યુઆરી 2022

ઝૂમકી/યામિની વ્યાસ

“ઝૂમકી છેલ્લે દિવસે તો ઝૂમકીના સ્ટોલ પર ભીડ જામી હતી. હસ્તકલા મેળામાં ઝૂમકીએ પહેલીવાર ભાગ લીધો હતો. તેણે માટીમાંથી સુંદર ઘરેણાં બનાવ્યાં હતાં.તેમાંય હાથે બનાવેલ ઝૂમખાં તો સહુને આકર્ષતા. “બેન, આ ઝૂમખાં કેટલાંનાં?” “એ છોકરી, આમાં નિયોન ગ્રીન કલર નથી?” “મને રોયલ બ્લ્યૂ કલર જોઈએ છે. એ છે કે નહીં?” ઝૂમકી આ બધા રંગથી અજાણ હતી. તેને તો લાલ, લીલો, પીળો, ગુલાબી જેવા સામાન્ય રંગોની જ ખબર હતી. તેના સ્ટોલ પર બધાએ અવાજ અને ભીડ કરી મૂકી હતી. ઝૂમકી બધાને જવાબ આપી શકતી નહોતી. ગ્રાહકો ઘરેણાં જોવા માટે લેતાં અને ગમતો કલર કે ડિઝાઇન ન મળે તો મૂકી દેતાં. એમાં કેટલાંય ઝૂમખાં ચોરાઈ ગયાં, કેટલાક તૂટી ગયાં. ઝૂમકી નાસમજ હતી. ઘણી ખોટ ગઈ. તે રડી પડી પરંતુ તેના પિતાએ હિંમત આપી એટલે બીજીવાર હિંમત કરીને તૈયારી સાથે તે ભાગ લેવા આવી હતી. “આ ઝૂમખાં કેટલાંનાં?” “સાઠ રૂપિયા, બેન.” “આવા એક સરખાં દસ જોઈએ છે.” “ના, હું હાથથી જ બનાવું છું એટલે સાવ એક્સરખી બીજી પેર નહિ મળે.” “સારુ, આ આપી દે. ઝૂમકીનાં ઝૂમખાં બહુ લોકપ્રિય હતા.ઝૂમકીને પણ પ્રિય હતા. ઝૂમકી ખૂબ મહેનતથી દિલ રેડીને અવનવી ડીઝાઇનમાં હાથની કલાકારીગીરીથી ઝૂમખાં બનાવતી. અને સ્વરોજગાર કે હસ્તકલાઉધોગ મેળામાં કે નજીકનાં શહેરોમાં વિવિધ જગ્યાએ તે વેચવા જતી. તેના ઝૂમખાં, ગળામાં પહેરવાના હાર કે માટીના નાના ડેકોરેટિવ પીસ અને રમકડાં જેવો સામાન લઈને જતી અને લગભગ પહેલાં બે દિવસમાં જ બધો સામાન વેચાઈ જતો. એકવાર તો એની બાજુમાં ઇમિટેશન જ્વેલરીનો સ્ટોર હતો. એ ગ્રાહકોને મોટેમોટેથી બૂમ પાડીને માલ ખરીદવાનો આગ્રહ કરતો. તે ઓછી કિંમતના ઝૂમકીનાં ઘરેણાં વિશે કહેતો કે, તે તો માટીના, તૂટી જાય,તકલાદી હોય, અરે એક સરખા પણ ન હોય. પરંતુ ઝૂમકીને ત્યારે ખબર પડી કે, તે સ્ટોલવાળાએ જ તેના માણસો મોકલીને બધાં ઘરેણાં ખરીદી લીધાં હતાં. તેનો બધો જ સામાન વેચાઈ જતા તેને થયું કે લાવને, મેળામાં ફરી જોઉં. તેની બહેન સાથે તે ગઈ. ચાર લાઈન પછી જે પહેલા નંબરનો સ્ટોલ હતો તેમાં તેનાં પોતાનાં જ બનાવેલાં ઘરેણાં વેચાતાં હતાં. તેણે સ્ટોલવાળાને પૂછ્યું, “ભાઈ, આ ઝૂમખાં કેટલાંનાં?” “બસ્સો ચાલીસ” ઝૂમકીને નવાઈ લાગી. જે પોતે સાઠ રૂપિયામાં વેચે છે તે અહીં ચાર ગણા ભાવે વેચાય છે. તેણે બહુ રકઝક કરી ત્યારે પેલો બસ્સોમાં આપવા તૈયાર થયો. તેનાં જ બનાવેલાં ઘરેણાં હતાં પરંતુ તેને તો કશો વાંધો ન હતો. તેને તેની મહેનતના પૈસા તો મળી જ ગયા હતા. પરંતુ હવે તેને તેનાં ઘરેણાંની કિંમત સમજાઈ હતી. ઝૂમકી ઉત્સાહી હતી.લગન અને ધગશથી કામ કરતી. તેના બાપુને કંપવાની બિમારી હતી.તે તેનાં નાનાં ભાઈબહેનને શાળાએ ભણવા મોકલતી. ઝૂમકીનું નાનકડું ઘર ગાળેલી, ચાળેલી, પલાળેલી માટી, કાગળનો માવો, લાપી,ગુંદ, રંગો વગેરેથી ભરેલું રહેતું. તેની મા ખૂબ સુંદર આવા જ ઝુમખાં બનાવતી. હવે મા નહીં રહી પણ આ અદ્ભૂત કળા વારસામાં આપતી ગઈ. તેના પિતા પણ ખૂબ સરસ મૂર્તિઓ બનાવતાં પરંતુ હવે તેમના હાથની તકલીફને કારણે બનાવી શકતા ન હતા. ઝુમકીએ આખું ઘર પોતાને ખભે લઈ લીધું હતું. એકવાર આવા જ મેળાના સ્ટોલમાં માટીમાંથી બનાવેલ પાણી ભરવાની બોટલ, રસોઈનાં વાસણો વગેરે ઇકો ફ્રેન્ડલીના નામે ખૂબ મોંઘા ભાવે વેચાતાં જોયાં. ઝુમકીએ જોયું એને લાગ્યું આ તો બનાવવા હાથવગા છે. સરળ છે. પછી તેણે પણ બાપુની મદદથી બનાવ્યાં અને વેચવા લઈ ગઈ. તેને ખૂબ સારો પ્રતિસાદ મળ્યો. તેનું કામ ખૂબ સરસ રીતે ચાલતું હતું. એકવાર મેળામાં એક ફેશનેબલ મેડમ એની સહેલીઓ સાથે આવ્યાં “મને નેકપીસ બતાવજે.” ઝૂમકીએ પૂછ્યું,”ગળાનો હાર?” “હા” “કેટલી કિંમત? “સો રૂપિયા, મેડમ.” અનુભવે ઝૂમકી મેડમ અને સર બોલતા શીખી ગઈ હતી. “બસ? 100 રૂપિયા જ?” મેડમના મોઢામાંથી નીકળી ગયું. “રૂપા, ખૂબ ડિસન્ટ છે.ફિનિસિંગ પણ સરસ છે ને ખૂબસસ્તું છે.એમની સહેલીએ કહ્યું. “સારું પછી આવીએ” કહી એઓ ગયા. ઝૂમકીને થયું,”આવા મોટા માણસોને આપણાં ઘરેણાં થોડાં ગમે?કંઈ પાછા નહીં આવે.” પણ થોડી જ વારમાં એઓ આવ્યાં. રૂપામેડમે જેટલાં પણ ઘરેણાં હતાં તે ખરીદી લીધાં અને ઉપરથી થોડા રૂપિયા વધારે આપ્યા અને કહ્યું, “ તારો નંબર આપ. હું તને બીજા ઓર્ડર પણ અપાવીશ. ઝૂમકીએ તેનો નંબર આપ્યો. તેનો ફોન સાવ સાદો હતો. રૂપામેડમે તેને કહ્યું કે, “તું આના ફોટા પડે અને ઇન્ટરનેટ હોય તેવો મોબાઈલ લે. તો ફોટા મોકલી ને તું ઓનલાઇન ધંધો કરી શકે.” ઝૂમકીએ કમાણીના પૈસામાંથી એક સેકન્ડ હેન્ડ મોબાઈલ લીધો. પરંતુ તેને ધંધા વિશે કશી જ ખબર ન હતી. રૂપામેડમ સમાજસેવિકા,વિવિધ મહિલા સંસ્થા સાથે જોડાયલાં અગ્રણી હતાં,ઘણી ક્લબના સભ્ય હતા. અને તેમનું બહુ મોટું ગ્રુપ હતું. તેમણે તેમની જન્મદિવસની પાર્ટીમાં બધાને આવા ઘરેણાં ગિફ્ટ આપ્યાં. યુનિક અને સ્પેશિયલ ડિઝાઈનવાળા આવા ઘરેણાં બધાને ખૂબ ગમી ગયાં અને પૂછ્યું કે, આ ક્યાંથી ખરીદો છો? તો તેમણે કહ્યું કે સરપ્રાઈઝ છે. રૂપામેડમ જ ઝૂમકીને ફોનથી ઓર્ડર આપતાં અને રૂપામેડમને ત્યાં ઝૂમકી ઘરેણાં પહોંચાડતી. રૂપામેડમ એને સારા એવા પૈસા પણ આપતાં. રૂપામેડમે પોતે જ બિઝનેસ શરૂ કર્યો. ઘરેણાંથી જ સારી એવી કમાણી કરવાં લાગ્યાં. ઇકો ફ્રેન્ડલી વાસણો પણ તેઓ ખરીદતાં. તેણે કહ્યું કે તું ઓનલાઈન આ રીતે બિઝનેસ કરી શકે પરંતુ ઝૂમકી પાસે એવી આવડત ન હતી. પણ એ રાતદિવસ જાગીને કામ કરતી. તેનાં ઝૂમખાં અલગ રીતે જ તૈયાર કરતી. એક ઝુમખું તૈયાર કરવામાં તેને કેટલી ય મહેનત પડતી હતી. કોપરેલવાળા હાથ કરી માટીના તૈયાર કરેલા લોંદા સાથે બેસી જતી.મસળીને અદ્ભુત આકાર આપતી,ઉપર ડિઝાઇન કોતરવામાં એની માસ્ટરી હતી.ઝીણી ગોળીઓ વાળી એના મોતી બનાવતી.ને એને ભીના જ તારમાં લટકાવતી.એક એક પીસ તૈયાર કરી ઘરમાં સૂકવતી પછી તડકામાં સૂકવતી અને છેલ્લે નાળિયેરની કાચલીઓ ભેગી કરીને સળગાવી ને એમાં શેકતી.પછી તેને સુંદર રીતે કલર કરતી. એનાં બનાવેલ ઘરેણાં ખાસ તો એ રીતે જુદાં પડતાં કે બીજા લોકો તૈયાર બીબા વાપરતા જ્યારે એ આંગળીઓથી જ બનાવતી. એનાં ભાઈબહેન પણ સ્કૂલેથી આવીને શાળાનું ગૃહકાર્ય પતાવીને કોપરેલવાળા હાથ કરીને બેસી જતાં ને નાનાં નાનાં રમકડાં બનાવતાં. જે ઇકોફ્રેન્ડલી રમકડાં તરીકે વખણાતાં. રૂપા મેડમનો ફોન આવતો ને ઝૂમકી વારંવાર રૂપામેડમના ઘરે માલ પહોંચાડવા જતી. તેમના પતિ બિલ્ડર હતાં. તેમનું મોટું નામ હતું. મોટો દીકરો અનય આર્કિટેકટ અને તેની વાઇફ ઇન્ટીરીયર ડિઝાઈનર હતી. નાનો દીકરો તનય ખાસ ભણી શક્યો ન હતો. માંડ ગ્રેજ્યુએશન પતાવ્યું હતું. તે તેના પપ્પાની ઓફિસે જતો પરંતુ બે-ત્રણ કલાક માંડ બેસતો અને પાછો ઘરે આવી જતો. આમ તો તે સામાન્ય હતો પરંતુ તેને થોડી માનસિક સમસ્યાઓ હતી. તેને ઊંચાઈનો ડર લાગતો. ઘરમાં ઘણી ગાડીઓ હતી પરંતુ તે ચલાવી નહોતો શકતો. તે ટુ-વ્હિલર પણ માંડ ચલાવતો પરંતુ તે ફ્લાયઓવર પરથી પસાર ન થઈ શકતો. એવી નાનીનાની ઘણી સમસ્યાઓ હતી.ડિપ્રેશનમાં પણ રહેતો. તેની પણ સારવાર ચાલતી જ હતી. રૂપામેડમે તેને પરણાવવાના ઘણા બધા પ્રયત્નો કરી જોયા. પરંતુ છોકરીઓ જોઈને તનય ના પાડી દેતો. રૂપામેડમને પણ થતું કે, કોઈ તેને સમજી શકે એવી છોકરી જોઈએ. તનય ખૂબ પ્રેમાળ અને ભોળો હતો.તેને માટે રૂપામેડમના મનમાં રૂપાળી ઝૂમકી વસી ગઈ. તેમણે જોયું કે ઝૂમકી સાથે પરણાવું તો! ઝૂમકી તનયને સમજી શકશે અને સાચવી પણ શકશે. ઝૂમકીના હાથની કલાની આવડતથી બીજો મોટો બિઝનેસ પણ થઈ શકશે અને સમાજમાં એક ઉદાહરણ બની શકે છે કે, સામાન્ય અને ગરીબ પરિવારની દીકરીને વહુ તરીકે અપનાવી. રૂપામેડમ ને ઘણા બધા ફાયદાઓ દેખાયા. તનય જ્યારે મૂડમાં હતો ત્યારે રૂપામેડમે તેને પૂછ્યું અને તનયે હા પાડી. એ જ્યારે બીજી છોકરીઓને જોતો ત્યારે હંમેશા લઘુતાગ્રંથિ અનુભવતો, પરંતુ તેને ઝૂમકીના વર્તનમાં સહજતા લાગી અને તેણે હા પાડી. રૂપામેડમે ઝૂમકીને ફોન કરી તેના પિતાને મળવાની વાત કરી. ઝૂમકીએ તેમને તેના પિતાની બિમારી વિશે વાત કરી. રૂપામેડમે કહ્યું કે, તેમને શહેરમાં લઈ આવ. આપણે તેમને ન્યૂરો ફિઝિશિયનને બતાવીશું. તેમની પણ ટ્રીટમેન્ટ શરૂ થઈ. ઝૂમકીએ રૂપામેડમનો આભાર માન્યો. રૂપામેડમે વાત તનય વિશે છેડી, “જો તારી ઈચ્છા હોય તો મારા દીકરા સાથે તને પરણાવું.” ઝૂમકીએ તરત જ કહ્યું, “તમારી વાત સારી છે પરંતુ મેં નક્કી કર્યું છે કે, હું લગ્ન નહીં કરું. મારા બાપુની સાથે જ રહીશ અને નાનાં ભાઈ-બહેનને ખૂબ ભણાવીશ,બંને ખૂબ સરસ ભણી રહે,પગભર થાય પછી પરણાવીશ અને હું મારા બાપુની સેવા કરીશ. રૂપામેડમે કહ્યું કે, “એવી વ્યવસ્થા કરી આપીએ કે, તું તારા બાપુની સેવા કરી શકે, અને નાનાં ભાઈબહેનને ભણાવી શકે તો?” ઝૂમકીએ કહ્યું કે, “બાપુ સાથે વાત કરીને હું જવાબ આપીશ.” હવે તનય પણ ઝૂમકીને યાદ કરતો. તે ઝુમકી સાથે લગ્ન કરવાની જીદ લઈ બેઠો. રૂપામેડમે બે દિવસ પછી ફોન કર્યો. ઝૂમકીને ઘણું દબાણ કર્યું. એમાં બધાનું ભવિષ્ય સુધરશે એવી ખાતરી આપી ત્યારે ઝૂમકીએ કહ્યું કે, “હું એક જ શરતે તૈયાર છું કે તનય ઘરજમાઈ બને.” રૂપામેડમ સાંભળીને છક થઈ ગયાં. ઝૂમકીએ કહ્યું, “એ સિવાય બીજું કશું જ થઈ શકે તેમ નથી, કારણકે હું મારા બાપુને છોડવાની નથી.” આખરે રૂપામેડમે ઝૂમકીને ખૂબ ઓછી કિંમતે તેમના હસબન્ડના એક નવા જ બનતા પ્રોજેકટમાં ફ્લેટ અપાવ્યો. ખુદ્દાર ઝુમકીએ પોતાના પૈસે જ ફ્લેટ ખરીદ્યો. રૂપામેડમે તનય સાથે તેના લગ્ન કરાવ્યાં અને સમાજમાં એક ઉદાહરણ તરીકે તેમની નામના થઈ. ઝૂમકી તેના પિતા અને ભાઈબહેન સાથે એ ફ્લેટમાં રહેવા આવી. તનય પણ ખૂબ ખુશ હતો. ઝૂમકી તેને ખૂબ માન આપતી અને તેની કાળજી પણ લેતી. ખૂબ વ્હાલ કરતી, પ્રેમ કરતી હતી. તેના બંને ભાઈબહેન પણ જીજુની પાછળ દીવાના હતાં. ભાઈબહેનનું શહેરમાં સારી શાળામાં એડમિશન લઈ લીધું. ઝૂમકી કામમાં કાર્યરત રહેતી અને હવે તો સાસુ બનેલાં રૂપામેડમ ઓનલાઇન બિઝનેસ કરી આપતાં હતાં. ઝૂમકીએ પણ ગાડી ખરીદી અને તનયને લઈને ફરવા જતી. પોતે જે રીતે ડ્રાઇવિંગ શીખી હતી તે રીતે તનયને પણ ધીમેધીમે ડ્રાઈવિંગ શીખવવા લાગી. તનયમાં આત્મવિશ્વાસ પેદા કર્યો. તનય ગાડી ચલાવતો થયો. રૂપામેડમ માટે ખૂબ આનંદના સમાચાર હતાં. તનય પણ ખૂબ ખુશ હતો. હવે ધીમેધીમે ફ્લાયઓવર પર પણ ચલાવતો થઈ ગયો હતો. તેને હવે બીક લાગતી તો ઝૂમકી તેને સાચવી લેતી. ઝૂમકી તનયને ડૉકટર પાસે બતાવવા લઈ ગઈ ત્યારે પરિણામ સારું જણાયું. ધીરેધીરે તેની દવાનો ડોઝ ઓછો થતો ગયો. આ બાજુ તેના પિતા પણ આનંદમાં રહેતા હતા. એમની પણ ટ્રીટમેન્ટ ચાલતી હતી. નવાઈની વાત હતી કે, જીવનમાં આનંદની ક્ષણો વધતા એમનો પણ ડોઝ ઓછો થયો. આમ, સૌની જિંદગીમાં દવાનો ડોઝ ઓછો અને ખુશીનો ડોઝ વધતો ગયો. આ ઝૂમકીની કળાના કસબને કારણે જસ્તો! – યામિની વ્યાસ”.

Leave a comment

Filed under Uncategorized

વહાલસોયી મા… યામિની વ્યાસ

“‘વહાલસોયી મા’ આદરણીય શ્રી શરદભાઈ જોશી સંપાદિત પુસ્તકમાં ચાર કવિતાઓ પૈકી એક ગીત💐 મમ્મી પાછી આવ. જાળાં ઉપર લટકી રહેલાં આપણા જૂના કૅલેન્ડરનું પાનું તો પલટાવ, મમ્મી, પાછી આવ! કહ્યાં વગર તું ક્યાં ગઈ છે એ તો કહી દે, જા, આવું કરવાનું સાવ? મમ્મી, પાછી આવ! ઘરની ઈંટેઈંટો બધ્ધી તારે કાજ કરગરતી થઈ ગઈ, ભવસાગરને તારે એવી તું આંખોમાં તરતી થઈ ગઈ, લે, કીકીની મોકલું નાવ, મમ્મી, પાછી આવ! સ્વેટર મારું ગુંથી દેતી, હૂંફ જરી પરોવી દેતી, શર્ટ ખૂણેથી સાંધી લઈને ડિઝાઇનને ઉલટાવી લેતી, હવે વીત્યા દિવસો ઉલટાવ, મમ્મી, પાછી આવ! ખાવાની એ સહુ વરણાગી કોરાણે મૂકાઈ ગઈ છે, પાણિયારે દીવો ક્યાં છે? તુલસી પણ સૂકાઈ ગઈ છે, આવી થોડું અજવાળું ફેલાવ, મમ્મી, પાછી આવ! છત્રી થાતો તારો પાલવ, અમે વહાલથી નીતરતા’તા, ભોળી મા, તને સાચ્ચું કહી દઉં? અમે તને બહુ છેતરતા’તા, ફરી આવીને ધમકાવ, મમ્મી, પાછી આવ! — યામિની વ્યાસ”.

Leave a comment

Filed under Uncategorized

ગંગાબા /યામિની વ્યાસ

સનટાવરના નવમા માળે લિફ્ટ ઊભી રહી.”આહાહા, અલકનંદા એસોસીએટસ, યાર તારી કમ્પનીનું નામ જ શાનદાર છે.પછી બિઝનેસ ચાલેજને જોરદાર.”” હા, અલકનંદા ઇન્ડસ્ટ્રીઝ,અલકનંદા બિલ્ડર્સ,અલકનંદા બ્યુટીઝ,મારા ભાઈ,ભાભીના બિઝનેસના પણ આવા જ નામો છે કારણ અલકનંદા મારી મધરનું નામ છે.””ઓ હાઉ નાઇસ નેઇમ! લકી છો.મારી મધર ઇન લૉ નું નામ તો ગંગા છે, કેવું લાગે?”મિત્રની નવી ઓફિસનાં ઉદ્દઘાટન પ્રસંગે ભૌમિક અને સુહાસિની ત્યાં પહોંચ્યા ત્યારે સુહાસિનીથી બોલ્યા વગર ના રહેવાયું. વધુ અવરજવર અને આઇસ્ક્રિમ સર્વ થવાની ચહલપહલમાં એના બોલવા પર ખાસ કોઈએ ધ્યાન ન આપ્યું.બુકે અને ગિફ્ટ આપી એઓ ઘરે આવવા કારમાં બેઠાં.”બાનું નામ કહેવાની તારે શી જરૂર હતી?આમેય એઓ તો પોતાની માનું નામ કહી દેખાડો જ કરતાં હોય!””છોડને ભૌમિક,આમ પણ બાને આજે મુકવા જવાનું જ છેને!””અરે, હા, આજે? ઓહો, એ તો હું ભૂલી જ ગયેલો, બા ત્યાં કમ્ફર્ટ ફીલ કરશે જોજે. એમનું સામાન તો રેડી છેને? જોકે કપડાં, દવા જેવું લઈ જાય તો ચાલે, બીજું બધું ત્યાં જે જોઈએ તે પ્રોવાઇડ કરતા જ હોય છે.””હા, આટલા હાઈ રેઈટ છે તો હોય જને.” ભૌમિક અને સુહાસિની ઘરે આવ્યા અને કલાકમાં જ ગંગાબાને મુકવા નીકળ્યા.”બા, એકલા પીકનીક ચાલ્યા? હું પણ આવું?”નાનો યશ સુસવાટાની જેમ દોડતો આવ્યો ને વળગ્યો.”બેટા, તારે તો બહુ વાર છે, તું મને ત્યાં મળવા આવજે મારા નવા ઘરે.”બા દેવસ્થાનમાં પગે લાગતાં બોલ્યાં,” એમણે લાલાની નાનકડી મૂર્તિ સાથે લીધી.દાદાજીના ફોટાને જોતાં આંખમાં આવેલાં પાણીએ જાણે કેટલાંય સંવાદ સાધી લીધા. ‘તું ઇમોશનલ ન થઈ જતો,’ ભૌમિકને સુહાસિનીએ ઇશારામાં કહ્યું.યશને હજુ કંઈ સમજાતું નહોતું. “બા, તું કાયમ માટે થોડી જાય છે,ધારે ત્યારે ઘરે આવી શકે, ને અમે પણ તો મળવા આવીશું. આ તો તું ત્યાં આરામ અનુભવી શકે.ત્યાં તારી ખૂબ કાળજી થશે.” ભૌમિક પગે લાગ્યો.”અરે બા, આ કાળઝાળ મોંઘવારી ને કોમ્પિટિશનના જમાનામાં અમારે તો દોડતાં જ રહેવું પડેને! નહીં તો પાછળ પડી જઈએ.વળી એમાં યાશીની ને યશના સત્તર જાતના કલાસીસ, નહીં તો એ લોકોનો ગ્રોથ ના થાય!અને ત્યાં તો તમારું થ્રી સ્ટાર હોટેલ જેવું રહેવાનું છે,રાજ કરશો.” યશ પણ રડવા જેવો થઈ ગયો,આવવા જીદ કરવા લાગ્યો પણ ટ્યૂશન ટીચર આવશે કહી એને હોમવર્ક કરવા બેસાડ્યો. જતાં જતાં તુલસીને હાથ ફેરવી એમાં થોડું પાણી રેડી ગંગાબા ચાલ્યા ‘ધ કમ્ફર્ટ લકઝરી ઓલ્ડ એઇજ હોમ’માં. દરમિયાન યાશીની ડાન્સકલાસમાંથી ઘરે આવી.”દીકરા,તું આવી ગઈ?” વહાલભર્યો આવકાર નહીં સાંભળતા નવાઈ લાગી.”બા,તો એકલાં જ પીકનીક ગયાં.” વાત સમજાતાં એ પણ રડી પડી પણ મમ્મી પપ્પાના નિર્ણય આગળ કંઈ થઈ શકે એમ નહોતું. સરળ સ્વભાવના ગંગાબાને ત્યાં ખરેખર બહુ જ સુવિધા હતી. સમયસર ચા નાસ્તા, સારુંભોજન, સમયસર લોન્ડ્રી સર્વિસ, મેડિકલ ચેકઅપ, ફિલ્મ, બુક્સ,બર્થડે સેલિબ્રેશન બધું જ હતું.મિત્રો પણ થઈ ગયાં હતાં પણ. “ઘર તે ઘર” એમ કહી તેઓ બધાંને જ યાદ કરતાં. વળી અહીં રાખવામાં દીકરાના કેટલાય રૂપિયા ખર્ચાયા હશે એની ફિકર. બા વગરના ઘરમાં ભાગદોડવાળા રૂટિનમાં બધાય ટેવાઈ ગયાં. સામી દિવાળી હતી એટલે બુટિક ચલાવતી સુહાસિની પણ કામમાં ને ભૌમિક પણ એના બિઝનેસમાં. વળી વેકેશન ટુરનું પ્લાનિંગ કરવાનું આ વખતે ખૂબ ઇઝી હતું કારણ બાને ક્યાં મુકવા એ ફિકર નહોતી.એની હાશ કરતી સુહાસિનીએ ભૌમિકને ફોન કર્યો.”વહેલું બુકીંગ કરાવજે, પછી ફ્લાઈટના ભાવ બહુ વધી જશે.””હા, પણ મોટાભાઈનો મુંબઈથી ફોન હતો. વેદિકા અને વ્યોમ અહીં આવી રહ્યાં છે દિવાળી વેકેશનમાં, અરે પણ આગળ સાંભળ તો ખરી..એઓએ મોટાભાઈ ભાભી સાથે કેરાલાનું બુકીંગ કરાવી દીધું છે.વેદિકા- વ્યોમ યાશીની -યશને સાચવશે.””ઓહોહો એ પણ સારું છે એટલે જ બાને ઓલ્ડએઇજહોમમાં મુકવા એમણેજ જ સજેસ્ટ કર્યું હશે. જેમની સાથે બહુજ મજા પડે એવાં મોટાં બેન ને ભાઈ આવે છે જાણી યશ-યાશીની પણ ખુશખુશાલ હતાં.એમની સામે તો કોઈ પણ હોલીડે ટુર પાણી ભરે. કોલેજમાં રજા પડતાંજ વેદિકા -વ્યોમ આવી ગયાં એટલે યાશીની-યશની ચિંતા કર્યા વગર ભૌમિક સુહાસિની ટુર પર ગયાં. “બા, આમાં કયો મસાલો નાખું?””આને ધીમે રહીને ગેસ પરથી ઉતાર.””જાંબલી સાથે પીળો રંગ ખૂબ ખીલે છે હં તારી રંગોળીમાં.””પણ,બા મીંડાવાળો શીખવોને!””અલ્યા,છોકરો છે તો શું થઈ ગયું,બધું આવડવું જોઈએ.””બા.. સેવ પાડવા સંચામાં કઈ જાળી લઉં?””એ, બા જો લગાવી ઝબુકઝબુક લાઈટ,તમને બહુ ગમેને!””બા,હું નવા વર્ષની શરૂઆત યોગાસનથી જ કરીશ.દીદી તો એરોબિક્સ પણ શીખી છે એટલે એને તો આવડે.””આ તો ચણાનો લોટ ને મલાઈની કમાલ””કાલની વાર્તા અધૂરી છે બા, પછી એ અલીડોસા..?””ઓયે બા, આને કેમ ઘુઘરા કહેવાય?””યાશીની બેટા વેદિકાદીદીની જેમ કોર ધીમેથી વાળ””ચાલો બા હેરકલર કરી આપું.””વાવ,ગ્રેટ મેઇકઓવર””અરે ગાંઠ ટાંકો આને ન કહેવાય હેંને બા!””બા, તમને આટલું બધું કેવી રીતે આવડે?”બાએ બહુ થોથા વાંચ્યા હશે?””ના રે બેટા, થોથા તો શું આ તો અમારી કોઠાસૂઝ” મમ્મીપપ્પા અને કાકાકાકી ટુર પર ગયાં એટલે છોકરાઓ તરત જ બાને ઘરે લઈ આવ્યાં અને ખૂબ મજા કરી બાનું વહાલ,શીખ,આશીર્વાદ મેળવ્યાં.જુદાં જુદાં રૂમને બદલે ડ્રોઈંગ રૂમમાં જ ગાદલાં પાથરી બાની આસપાસ બધાં સૂતાં.દસ દિવસ પછી વહેલી સવારે ભૌમિક, સુહાસિની, મોટાભાઈ ભાભી પાછા ફર્યાં ત્યારે બધાને આ રીતે સૂતેલાં જોઈ નવાઈ લાગી.ખાસ તો બાને જોઈ સુહાસિનીના મોઢામાંથી હળવી ચીસ નીકળી ગઈ.”કેમ આમ?” બધાં જ ઊઠી ગયાં. પણ કોઈએ જવાબ આપ્યો નહીં.એટલે ફરી થોડીવારે સુહાસિની જ બોલી, “વેદિકા,તમારું ટુર પ્લાનિંગ ખૂબ સરસ હતું બહુ જ મજા આવી.”વેદિકા ચાદરની ઘડી વાળતાં બોલી,”તમે બાને મુકવાનું પ્લાનિંગ કર્યું ત્યારથી અમારો આ પ્લાન પણ નક્કી જ હતો. ને બાને હું મુંબઈ લઈ જાઉં છું,મારા રૂમમાં રહેશે.””ના,દીદી મારા રૂમમાં..”વ્યોમ બાને ચા આપતાં બોલ્યો.”એમ!તો હું ભણવા મુંબઇ આવીશ.” યાશીની હજુ બોલી પણ ન રહી ને એને ધક્કો મારી યશે દોડીને બાને પકડી લીધા.”નહીં જવા દઉં મારા બાને…” બા ઓલ્ડએઇજહોમ જવા પોતાની બેગ લેવા વાંકા વળ્યાં કે, વેદિકાએ એમને બેસાડયાં.”હું દેવદિવાળીએ ‘ગંગા એરોબિક્સ’નું ઓપનિંગ કરું છું,એનું ઉદ્દઘાટન કોણ કરશે?”યામિની વ્યાસ

Leave a comment

Filed under Uncategorized

આકાશવાણી /યામિની વ્યાસ

સવારે ઉઠતાંવેંત આકાશ આકાશને તાકતો રહ્યો.હંમેશા સ્વચ્છ તરોતાજા રહેતા ગમતીલા વાદળો ગોરંભાયા હતા.”ઓહોહો, દોસ્ત આજે તો તારો ઘેરો રંગ! કોણ તને સવાર સવારમાં રંગી જાય છે ભાઈ! પણ જરા થોભજે, છોકરીઓને સ્કૂલે મૂકી આઉં ને ઓફિસે પહોંચું ત્યાં સુધી. હજી તો રેઇનકોટ પણ નથી કાઢ્યા સ્ટોરરૂમનાં કબાટમાંથી.”કયા ખાનામાં છે યાદ તો છેને?” પાછળથી ખડખડાટ હસતી વાણીનો મીઠો સ્વર સંભળાયો.”ઓયે, ખબર છે, ઉપલા ખાનામાં કાળી પ્લાસ્ટિક બેગમાં પેક કરીને મૂક્યા છે. એય ટેલકમ પાવડર છાંટીને. તેં એવો મને ટ્રેઈન કરી દીધો છે કે…” હળવું સ્મિત આપી આકાશે ત્રણેય રેઇનકોટ કાઢ્યા. “ઓહ,તાન્યાનો રેઇનકોટ તો બગલમાંથી ફાટી ગયો છે ને આન્યાના રેઇનકોટનું તો પહેલું બટન જ નથી! ચાલ, કંઈ નહીં આજે બાઇકને બદલે ઉબર કરી બન્નેને મૂકી આવીશ. વાણીને કહેવું જ નથીને! ચલો આનુ.. તાનુ.. દૂધ નાસ્તો રેડી કર્યો છે.યુનિફોર્મ પહેરી આવી જાઓ જલ્દી.” આન્યા તાન્યા બન્ને યુનિફોર્મ પર નવનક્કોર રેઇનકોટ પહેરી સ્કૂલબેગ લઈ આવી ગઈ.”પાપુ.. આજે તો મસ્ત વરસાદ પડવો જોઈએ.”” હા પાપુ..તોજ આ રેઇનકોટ પહેરવાની મજા આવે.”બન્ને મીઠડીઓના ટહુકા સાંભળ્યા.પણ રેઇનકોટ કોણ લાવ્યું એ પૂછવાની એને જરૂર ન લાગી.બન્ને દીકરીઓ ઉત્સાહથી વરસાદની રાહ જોતી આકાશની પાછળ બાઇક પર ગોઠવાઈ ગઈ. જરાકજ આગળ રસ્તાના વળાંક પર બરાબર કક્ષાના ઘર પાસેથી પસાર થતાં ફોરાં વરસવા શરૂ થયાં. આન્યા તાન્યાએ મોજમાં આવી બૂમ પાડી,”કક્ષામાસી…” ને કક્ષા પણ હાથ હલાવતી બાલ્કનીમાં રાહ જોતી ઊભી જ હતી.” આકાશે પણ આભારનું સ્મિત વેર્યું. આકાશ, વાણી અને કક્ષા શાળા સમયથી મિત્રો.પછી અલગ અલગ લાઇન લેતાં જુદી જુદી કોલેજમાં પણ મિત્રતા અકબંધ. વિકેન્ડમાં અચૂક મળતાં.ઘણાં બધાંને અદેખાઈ આવતી અને મસ્તીમાં કહેતાં પણ ,”જોજો, આકાશ બન્નેને પરણશે.” આ વાત ત્રણેય હળવાશથી લેતાં.સમય વીતતો ગયો.પોતપોતાના કામમાં મળવાનું ઓછું થતું ગયું.પણ ઘરેથી લગ્નનું દબાણ આવ્યું ત્યારે વાણીથી ન રહેવાયું. બન્નેને ફોન કરી કેફે પર બોલાવ્યાં. “જૂઓ, મારે ઘરે તો મારાં મામી માગું લઈને આવ્યા છે એ વાતો ચાલે છે, આકાશ તું અને કક્ષા એકબીજા સાથે ખુશ હો તો હું ઘરે છોકરો જોવા હા પાડું.”બન્ને ખડખડાટ હસી પડ્યાં,આકાશે ધબ્બો મારતા કહ્યું “યાર, મેં તો આ બાબત કશું વિચાર્યું પણ નથી,પહેલાં બરાબર સેટલ તો થાઉં!””ને આપણે તો કદી લગ્ન ન કરવા એ નક્કી કર્યું જ છે, મેં તને ઘણીવાર કહ્યું પણ છે વાણી.””હા, પણ એ તો પહેલાં બધાં જ કહે, હું પણ નહોતી કહેતી પણ…”” જે હોય એ મારું તો નક્કી જ છે આજીવન નહીં પરણવાનું.આપણે ભલા ને આપણાં ડાન્સ કલાસ ભલા” કક્ષાએ કોફી પર આવેલી મલાઈ ચમચીથી ઊંચકી સાઈડ પર મૂકી.આવા સંવાદોથી છુટા પડેલાં ત્રણેય થોડાં સમય પછી આકાશ અને વાણીના લગ્નમાં સજીધજીને ખુશખુશાલ મળ્યાં. આકાશ અને વાણીનું સુમધુર લગ્નજીવન મહેકાવતાં આન્યા ને તાન્યા જન્મ્યાં.ને કક્ષાના નૃત્યકળા વર્ગનું મોટું નામ થઈ ચૂક્યું. હજુય ત્રણેય મિત્રો ઘણીવાર મળતાં. અને આન્યા તાન્યા આવ્યા પછી તો મુલાકાતો ખૂબ વધતી ગઈ. બન્ને ભાણીઓ ક્ક્ષામાસીની લાડલી હતી.” મારી પાસે રહેશે બન્ને, જાઓ ફરી હનીમૂન ટુર પ્લાન કરો.” હસતી હસતી કક્ષા કહેતી ને આન્યા તાન્યાને પણ કક્ષા સાથે મજા પડતી.ને કક્ષા બંનેને જીવની જેમ સાચવતી.” કક્ષા એઓને નૃત્યની તાલીમ પણ આપતી.”જુઓ, કક્ષામાસીને હેરાન નહીં કરતાં, એ તમારાં ટીચર પણ છે,પરીક્ષા પણ લેશે.”ફોન પર વાણી કહેતી ત્યારે, “ટીચર હોગી તુમ્હારી મમ્મા, હમારી તો જાન હૈ.હૈના કક્ષા માસી!” હિન્દી ફિલ્મ જોતાં જોતાં ખડખડાટ હસતી બેમાંથી એક ડાયલોગ મારતી ને કક્ષા વહાલથી બંનેને ગળે વળગાડતી. વાણી અને આકાશની ભરી ભરી જીંદગીથી હંમેશ ખુશ થતી કક્ષાને વાણી વ્હાલપૂર્વક સમજાવતી.”તું પણ લગ્ન કરી લે,ચાલ હું અને આકાશ છોકરો શોધવામાં મદદ કરીએ.” કક્ષાના માબાપ પણ એ બાબત ખૂબ ચિંતા કરતાં. આકાશે પણ એમને ધીરજ આપી કે,” અમે એને મનાવીશું. એને ગમતું પાત્ર શોધી આપીશું.અરે કક્ષાની કક્ષાનું શોધીને જ રહીશું.”પણ માને એ કક્ષા નહીં.બધાં સમજાવી થાકી ગયાં. આન્યા તાન્યાને શાળાએ મુકવા જવાનો ક્રમ આકાશનો હતો જ્યારે લેવા વાણી જતી.એક દિવસ ઘરે ઇલેક્ટ્રિશીયન રીપેરીંગ માટે બોલાવ્યો. એ મોડો આવ્યો. વાણીને થયું,”લાવ,કક્ષાને કહી દઉં, જરા છોકરીઓને લઈ આવ,” પણ એટલામાં તો ઇલેક્ટ્રિશીયને થોડીવારમાં કામ પતાવી આપ્યું.એને ફટાફટ પૈસા આપી,ઘર બંધ કરી વાણીએ એક્ટિવા સ્કૂલ તરફ ભગાવ્યું.સ્કૂલ છૂટ્યા પછી બાળકોને સમયસર લેવા ન પહોંચાય તો કેવી કેવી ઘટનાઓ બને છે એના બિહામણા કેટલાય વિચારો એનાં મનમાં ફરી વળ્યાં. એણે જલદી સ્કૂલે પહોંચવા સ્પીડ વધારી પણ એ ખરેખર સ્કૂલે ન પહોંચી સામેથી પુરઝડપે આવતી બાઈક સાથે અથડાઈ ને સીધી હોસ્પિટલમાં. ઘણી ગંભીર પરિસ્થિતિમાં જાણે બધાને અલવિદા કરવાજ ચારેક દિવસ જીવી. ખૂબ દુઃખદ ઘટના બાદ ભાંગી પડેલા પરિવારને બેઠાં થતાં ઘણી વાર લાગી.કક્ષાએ બન્ને દીકરીઓને સાચવી લેવામાં મદદ કરી.અને આકાશે પણ પોતાની સાથે હંમેશ વાણી છે એવા આભાસ સાથે જીવવાનું સ્વીકાર્યું. સવાર પડતાં જ વાણી સાથે સંવાદ સાધતો.અને વાણી એને જવાબ આપતી એવું અનુભવતો. “જો,વાણી આજે તો તારા જેવા લાઈવ ઢોકળા, નવા સીંગ તેલ સાથે અને હું તારું ગમતું શર્ટ નહીં પહેરું ત્યારે તારા મિજાજ જેવી તીખી તમતમતી અને તને ‘હાય હિરોઈન’ કહું ત્યારે તારા લટકા જેવી ખટમીઠી ચટણી લીલા લસણ, લીલા કાતરા આંબલીપાન, આદુ,લીલા મરચા,કોથમીર અને ગોળવાળી.બોલ બરાબર? હવે ભરું ને એક એક કટોરો?અને ,” ભરને દસ બાર… ઓહોહો,કહેવું પડે વાહ.” જવાબ પણ પોતે જ આપે દલા તરવાડીની જેમ. બસ આવું રોજનું થયું.એ ખરેખર વાણીને અનુભવતો. ઘણાં આ વાત જાણતાં તો હસતાં.પણ કક્ષા સમજી શકતી. હવે તો કક્ષા જાણે આન્યા તાન્યાની માસી કમ મા હતી. બન્ને દીકરીઓની જરૂરિયાતને યાદ રાખતી અને એની વ્યસ્થા કરી દેતી. એટલે આકાશને નવા રેઇનકોટ જોતા પૂછવું નહોતું પડયું. ધીમે ધીમે સમય વીત્યો.આન્યા તાન્યા મોટાં થતાં ગયાં. વાણીના મૃત્યુ બાદ વતનમાં રહેતાં આકાશના માતાપિતા પણ આકાશ પાસે આવી ગયાં હતાં. એઓ અને કક્ષાનાં માતાપિતા, સગા સંબંધીઓ,મિત્રો, આડોશીપાડોશીઓ કે કોઈ પણ ઓળખીતા ઇચ્છતા કે આકાશ અને કક્ષા લગ્ન કરી લે.આન્યા તાન્યા તો ખુશીથી સહમત જ હોય. પરંતુ આકાશ તો દરેક બાબતમાં વાણીની સંમતિ લેતો.જવાબ પણ જાતેજ આપતો પણ આ બાબતમાં એ જાતે જવાબ આપી શક્યો નહીં.અંદરથી પીડાતો એ કશું બોલી શક્યો નહીં. એમાં એક દિવસ આન્યા તાન્યાએ આકાશને પૂછ્યું,”પાપુ, ભલે મમ્મા અહીં જ છે, આપણી આસપાસ,પણ આપણને વહાલ કરી વળગવા આવી શકતી નથી.હાથ ફેરવી શકતી નથી.તો એટલીવાર કક્ષામાસીને મમ્મા ન બનાવાય?”” થોડી વાર અટકી આકાશ બોલ્યો,” એ તો વાણીને પૂછવું પડે,” ને જાણે આકાશવાણી થઈ હોય એમ ખરેખર વાણીનો તૂટક તૂટક અવાજ સંભળાયો. “કક્ષા,મારી બેનપણી,મારી બેન, હું હવે બહુ જીવું એમ નથી,તારે જ તારી આન્યા તાન્યાને સાચવવાના છે, તું આકાશ સાથે પરણીશ? મારે ખાતર? હું આકાશમાંથી…” બોલતાં બોલતાં અવાજ કપાઈ ગયો. એટલામાં કક્ષા એનો ફોન શોધતી આન્યા તાન્યાને પૂછવા આવી,વાણી પણ અવાજ સાંભળી ગળગળી થઈ “આકાશ,આ વાણીની છેલ્લી ક્ષણો,જ્યારે તને ડોકટરે બોલાવ્યો હતો.એનો અવાજ મેં યાદગીરી રૂપે રેકોર્ડ કર્યો હતો.”સ્તબ્ધ થયેલ આકાશ કંઈ બોલે એ પહેલાં,ધોધમાર આંસુ સાથે રડી પડ્યો” આન્યા પાણી લેવા ગઈ.કંઈ ન સમજાતાં તાન્યા પણ પાછળ ગઈ.આકાશને હાથ ફેરવતાં “જો આકાશ…હું સાથે રહીશ પણ લગ્નથી બહુ ડરું છું. વાણીની આ ઈચ્છા હું નહીં પૂરી કરી શકું.પ્લીઝ મને માફ કરજે વાણી.” કક્ષા રડી પડી.આકાશ કક્ષાની આંખો લૂછતો આશ્ચર્ય સાથે “ડર!!શેનો ડર છે? કોઈ ભવિષ્યવાણી છે? એને તો ખોટી ઠેરવી શકીશું” જવાબ આપતાં કક્ષાથી એક ધીમી ચીસ નીકળી ગઈ,”કોઈ કરતાં કોઈને જ નથી ખબર, મારી નાની ઉંમરમાં મારા પર બળાત્કાર થયો હતો. એ..એ..હું ભૂલી શકતી નથી…આકાશ.” વર્ષોથી મનમાં દબાવી રાખેલી વાતથી એ ધ્રૂસકે ચઢી.આકાશ પણ ચોંકી ગયો,એને વળગી બોલ્યો.”કક્ષા, હવે તને શું કહું? હું તારા મનનાં ઘાને રૂઝવી શકું તો વાણી પણ રાજી થશે.”

Leave a comment

Filed under Uncategorized

ક્યાં જઈએ?/યામિની વ્યાસ

બાજુના બૅડ પરથી કણસવાનો અવાજ પરિચિત લાગતા મુદિતની નજર અનાયાસ એ તરફ ગઈ. ‘આ તો નંદિની, એ ક્યાંથી હોય?…. ગઈકાલ રાત સુધી તો અહીં કોઈ વૃદ્ધ કાકા હતા. એ ક્યાં ગયા? તેમને શિફ્ટ કર્યા કે તેમનું મૃત્યુ થયું? મને એવી તે કેવી ઊંઘ આવી ગઈ કે ખબર જ ન પડી! આ હોસ્પિટલ નહીં, આ તો ટ્રેન જેવું છે. કોરોનાકાળમાં તો બાજુની સીટ પણ ફટાફટ બદલાય છે. મુસાફરો પળવારમાં જ પોતાનું સ્ટેશન આવતાં ચૂપચાપ ઊતરી જતા હોય છે અને નવા મુસાફરો તેનું સ્થાન લઈ લેતા હોય છે. મને એવી તે કેવી ઊંઘ ચડી ગઈ? અહીં નંદિની…. એ વળી ક્યારે? મુદિતે ઘેરણભરી આંખો ખોલીને જોવાનો પ્રયત્ન કર્યો. ‘અરે… હા! લાગે તો એ જ છે. એની સૂવાની આ સ્ટાઇલ આ જ રીતે; કોણીથી હાથ આડો રાખીને માથાની ફરતે મૂક્યો હોય અને બીજો હાથ… હા વળી, મારી છાતી પર જ રહેતોને!’ નેઝલ કેન્યૂલા લગાડીને સૂતેલી નંદિની પર મુદિતની નજર પડી. બીજી જ પળે વિચાર ઝબકયો, ‘અરે! નંદિનીને કોરોના થયો છે તો મારી પિંકી કોની પાસે હશે? તેને તો કોરોના…. ના, ના, એને નહીં જ થયો હોય.’ પિંકીની વાત યાદ આવતાં મુદિત એકદમ ગભરાઈ ગયો. તેણે મનોમન પ્રાર્થના કરી કે, પિંકી સલામત જ હશે. તેને નંદિનીને પૂછવાનું મન થઈ ગયું પરંતુ એ સૂતેલી હતી. મુદિત અને નંદિની પતિપત્ની હતાં. ચાર વર્ષ પહેલાં બંનેએ છુટાછેડા લીધાં હતાં. દીકરી પિંકી નંદિની પાસે અને દીકરો ચિન્ટુ મુદિત પાસે રહે એ શરતે બંને છૂટાં પડ્યાં હતાં. જોકે, બંને બાળકોને વારાફરતી મમ્મીપપ્પાને મળવાની છૂટ હતી. તેઓ મળતાં પણ હતાં પરંતુ ધીરેધીરે ઓછું થતું ગયું. આમ તો આ ખૂબ સોહામણું જોડું હતું. અદેખાઈની આંખ ફૂટે એટલું સોહામણું! પરંતુ ધીરેધીરે થોડાં વર્ષોમાં, શું થયું તે ખબર નહીં, પરંતુ કોઈની નજર લાગી ગઈ. આર્થિક રીતે બંને પોતપોતાની રીતે પહેલેથી પગભર જ હતાં. નંદિનીને સારી જોબ હતી અને મુદિત પણ ઘંઘામાં સારું કમાતો હતો. ધીરેધીરે નાનીનાની વાતમાં બંને વચ્ચે કચકચ થયાં કરતી.અને પછી સુલેહ માટે એકેય માનવા તૈયાર ન થતું. જ્યારે લડાઈ થતી ત્યારે ચારપાંચ દિવસ તેઓ છૂટાં પણ પડી જતાં. નંદિની પિયર ચાલી જતી અથવા તો મુદિત પોતાના ભાઈના ઘરે જતો રહેતો. બંનેનાં ઘરનાં વડીલોએ સમજાવવાનો ઘણો પ્રયત્ન કર્યો પણ આખરે તો અહમ એટલે સુધી ટકરાયો કે બંને છૂટાં પડીને જ રહ્યાં. તેનું કારણ શું હતું તે કદાચ તે બંનેને પણ સમજાયું ન હતું. છૂટાછેડા પછી તેઓ શરૂઆતમાં સુખ અનુભવવાં લાગ્યાં કે, હાશ! રોજની કચકચથી છૂટયાં. બંનેને ભાગે આવેલાં સંતાનોને વિશેષ પ્રેમ આપીને ઉછેરવાં લાગ્યાં. મુદિતને કોરોના થયો હતો અને તે હોસ્પિટલમાં દાખલ થયો હતો. આમ તો તે આવ્યો ત્યારે તો ખૂબ ગંભીર પરિસ્થિતિમાં હતો પરંતુ અત્યારે ઓક્સિજન લેવલ ઠીક હતું. તેની બાજુની જ પથારીમાં નંદિની એડમિટ થયેલી હતી. મુદિત વિચારમાં ખોવાઈ ગયો. રાતે પોતે સૂઈ જ ન હતો શક્યો ને વિચારોમાં જ સવાર પડી ગઈ હતી. સવારે મુદિતની આંખ ઘેરાઈ અને તેને ઝોકું આવી ગયું. સવાર પડતાં નંદિની જાગી. તેની બાજુમાં કોઈ મોટેથી ઘોરતું હતું. એ ચીડ સાથે બોલી, ‘આવું મુદિત જેવા ભયાનક નસકોરાં બોલાવતું કોણ ઊંઘતું હશે? અને જોયું તો બાજુમાં મુદિત જ હતો. શ્વાસ લેવામાં નંદિનીને ખૂબ તકલીફ પડતી હતી છતાં પણ મોઢું બગાડીને મુદિત તરફ જોઈ રહી. અહીં પણ મારી બાજુમાં? ઓહો…! મરીશ તો પણ તેની બાજુમાં જ મરીશ? ભગવાન પણ કેવું નિર્માણ કરે છે? પરંતુ નંદિની પળમાં જ પત્નીમાંથી મા બની ગઈ. તેને ચિન્ટુ યાદ આવ્યો અને વિચાર્યું કે, મુદિત અહીં છે તો ચિન્ટુને કોણ સાચવતું હશે? અત્યારે તો લોકડાઉનમાં બાપ દીકરો સતત સાથે જ હશે. એને તો કોરોના નહીં થયો હોય ને? ના, ના, એને નહીં જ થયો હોય. મારો ચિન્ટુ…. એ લગભગ રડી પડી. નંદિનીને શ્વાસ લેવામાં ખૂબ તકલીફ પડતી હતી એ દવા કે સવારની ચા ન લઈ શકી. મુદિત પણ ઉઠી ગયો. બંનેએ આંખોથી એકબીજા સાથે વાત કરી લીધી પરંતુ એમાં ભારોભાર તિરસ્કાર અને નફરત જ હતી. બંનેને થયું કે, બૅડ બદલાવડાવી દઈએ પણ જ્યાં બૅડની જ અછત હોય ત્યાં શું થઈ શકે?આ તો ઓક્સિજન માટેનો તરફડાટ. ટ્યૂબ દ્વારા મળતા ઓક્સિજનમાંથી શ્વાસ લેવાના તે પણ બાજુબાજુમાં! બંને માટે ખૂબ કપરી પરિસ્થિતિ હતી. બંને એકબીજાથી મોઢું ફેરવીને સૂવાનો પ્રયત્ન કરતાં હતાં પરંતુ આમ જુઓ તો, મોઢું ફેરવી શકતાં ન હતાં. હોસ્પિટલમાંથી આવેલા લંચ માટે પણ મુદિત હોસ્પિટલ સ્ટાફને ફરિયાદ કરતો કે, ‘આવું નથી ભાવતું. મોઢામાં ટેસ્ટ બદલાઈ ગયો હોય ત્યારે આવું ખાવાનું આપો છો? અને તે પાછું આપી દેતો. નંદિનીને તેનો ભૂતકાળ યાદ આવી જતો. ‘હા, મુદિતના આવા જ નખરા… મારા સિવાય કોઈનું પણ બનાવેલું તેને ટેસ્ટી લાગતું. હું કેટલી મહેનત કરીને બનાવતી! પરંતુ તે આવું જ કહેતો. તેનો સ્વભાવ ક્યારેય નહીં બદલાય. આ માણસ સાથે કોઈ કદી રહી જ ના શકે.’ મુદિતે એકવાર નંદિની સાથે ફોન પર પિંકીને વાત કરતા સાંભળી. પૈસાના રોકાણની બાબત હતી અને એ માટે નાનાજી સાથે જઈ એફ.ડી. તોડાવવાની વાત હતી. મુદિતને થયું કે, હજુ નંદિની હિસાબ અને ગણતરીમાં કાચી જ છે. એનું શું થતું હશે? ઘર કેમ ચલાવતી હશે? પછી પિંકીના ભવિષ્યનું શું? હોસ્પિટલમાં પણ બંને આઈસીયુમાં માંડમાંડ રહેતાં હતાં. એકેયથી બોલી તો નહોતું શકાતું પરંતુ એકબીજા સાથે નજરથી વાતો થઈ જતી હતી. ધીરેધીરે નંદિનીની તબિયત બગડતી ગઈ. મુદિતને પૂછવું હતું કે, તું હોસ્પિટલનું બિલ કેવી રીતે મેનેજ કરશે? હોસ્પીટલમાં કોઈને પ્રવેશ મળતો ન હતો. સગાંવહાલાં બહાર જ ડૉક્ટરને મળીને ચાલ્યાં જતાં. જોકે, તેઓને ખબર હતી કે, બંનેનાં બૅડ બાજુબાજુમાં જ હતાં. એકવાર મુદિત ચિન્ટુ સાથે વિડીયોકૉલ પર વાત કરતો હતો અને નંદિનીથી ન રહેવાયું. તેણે કહ્યું, ‘મુદિત મને ફોન આપ.’ પરંતુ મુદિતે ફોન કાપી દીધો. એ જ રીતે પિન્કી સાથે વાત કરતી વખતે પણ થયું. ધીરેધીરે બંનેને અહેસાસ થવા લાગ્યો કે જ્યાં શ્વાસ જ નહીં રહે તો બાળકોનું શું થશે? કોણ સાચવશે તેમને? બંનેને એકબીજા સાથે વાત કરવી હતી પરંતુ પહેલ કોણ કરે? કોરોના કરતા પણ ગંભીર પરિસ્થિતિ મનની હતી. નંદિનીની તબિયત વધુ બગડતી ગઈ. નંદિનીને પણ થયું કે, હવે હું કદાચ નહીં બચું. ડૉક્ટર જ્યારે તપાસવા આવ્યા ત્યારે નંદિનીની હાલત જોઈને મુદિતથી બોલાઈ ગયું, “ડૉક્ટર, મહેરબાની કરીને એમને બચાવી લેજો.” ડૉક્ટરને નવાઈ લાગી. નંદિનીના રોમરોમમાં જાણે ચેતના જાગી ઊઠી. તેના જીવમાં જીવ આવ્યો. આ એક જ વાક્ય તેને બચવા માટે પૂરતું હતું. મુદિતથી અચાનક જ બોલાઈ ગયું હતું. તેને મનમાં થયું કે, નંદિની બચી જાય તો બંને બાળકો સચવાઈ જશે.મારે ડાયાબિટીસ છે, હું કદાચ નહીં જ બચું.ડોક્ટરના ગયા પછી ધીરેધીરે તેઓએ આંખોથી વાત કરવાનું શરૂ કર્યું. બંનેના ચહેરા પર નરમાશ હતી એના પર ટપકતા આંસુ ઘણું કહી જતા હતા. આખરે મુદિતે પહેલ કરી, “હવે કદાચ હું બચું કે ન બચુ, પરંતુ તારે તો જીવવું જ પડશે, નંદિની.” નંદિનીથી બોલાય તેમ ન હતું. તેણે ઈશારાથી સમજાવ્યું કે, “મારે નહીં… તારે બચવાનું છે. તું જ બાળકોને વધારે સારી રીતે કેળવી શકે તેમ છે. મારામાં હવે બહુ તાકાત નથી.” ધીરેધીરે બંને એકબીજાની કાળજી લેવાં લાગ્યાં. હોસ્પિટલના સ્ટાફને નવાઈ લાગી કે, બે પેશન્ટને એકબીજા માટે આવી લાગણી કેમ થઈ આવી? પણ પછીથી સૌ બંનેની વાસ્તવિકતા જાણી ગયા. સૌ એ બંનેને એવી રીતે જોતા, જાણે કહેતા ન હોય કે હવે તમે બંને એક થઈ જાઓ! અને તે બંનેને પણ થતું કે, હવે જ્યાં એક એક શ્વાસ માટે તકલીફ પડે છે, મોત સામે ઊભું છે ત્યારે આગળનું જીવેલું બધું બાદ કરીને ફરીથી…… ને નંદિનીએ મુદિત તરફ હાથ લંબાવ્યો. મુદિતે તરત જ એમાં પોતાની હથેળી મૂકી દીધી. ને બીજા દર્દીઓ પણ ઘડીભર દુઃખ ભૂલી આંખોમાં ભીનાશ સાથે બંનેને જોઈ રહ્યાં. લગભગ એક અઠવાડિયું બંનેની સારવાર ચાલી પણ વધારે તો એકબીજાની હૂંફથી બંને સાજા થયા ને બંનેને રજા પણ સાથે જ મળી. બંનેને વિદાય આપવા આખી હોસ્પિટલ ભેગી થઈ ગઈ. દરેક પેશન્ટને સાજા થતી વખતે તાળીઓ પાડીને વિદાય આપવામાં આવતી, પરંતુ આ એક વિશેષ અવસર હતો. બધાએ તાળીઓથી અને ફૂલની પાંખડીઓ વેરીને તેમને વિદાય આપી. ખુશીથી બંનેની આંખ ભરાઈ ગઈ. નંદિનીને તો લાગ્યું કે, જાણે ફરી મુદિત સાથે લગ્ન થયાં હોય ને વિદાય થઈ રહી છે! હોસ્પિટલ બહાર બંનેનાં વડીલો સાથે પિંકી અને ચિન્ટુ પણ લેવાં આવ્યાં હતાં. નંદિનીએ પૂછ્યું, “ક્યાં જઈએ?” મુદિતે કહ્યું, “આપણા ઘરે…..સ્તો!”

Leave a comment

Filed under Uncategorized

યોગ** ખુરશીમાં બેસીને/પ્રવિના અવિનાશ 

10 chair yoga moves for easy weight loss - Times of India
યોગના આસન , પ્રાણાયામ અને રોગ માટેના ઈલાજ જોયા.
અમેરિકામાં યા ભારતમાં ઘણા બધા લોકો જમીન પર બેસી
શકતા નથી. કારણ સરળ છે આદત છૂટી ગઈ છે.  તેમના માટે
સરળ ઉપાય શોધ્યો છે. છેલ્લા બાર વર્ષથી ‘ચેર યોગ’ના વર્ગ
ચલાવું છું. જરા પણ અતિશયોક્તિ નથી કરતી. અમેરિકામાં સહુને
ખૂબ પ્રિય થઈ ગયા છે. જેનાથી પણ ફાયદો એ જ રીતે થાય છે જે
આપણે સામાન્ય રીતે જમીન પર બેસીને કરીએ ત્યારે થાય.
મિત્રો, શરીર અને મગજને જોડતો ‘યોગ’નો સેતુ આપણા સહુ
માટે  ખૂબ ફાયદાકારક પૂરવાર થયો છે.
યોગ એ જીવનની પદ્ધતિ છે. જેની કોઈ આડ અસર  થતી નથી.
માત્ર તંદુરસ્તી કેળવાય છે. નાની નાની શારિરીક તકલિફ દરમ્યાન
ગોળીઓ ગળવી તેના કરતા જાતે સમાધાન  પામવું હિતકારક
છે.
ખુરશી પર બેસીને કરી શકાય ( Chair Yoga)
ત્રણ અવસ્થા.
૧.  જાગૃત અવસ્થા ** અકારા
૨.  સ્વપ્ન અવસ્થા ** ઉકારા
૩. પરમ શાંતિ ** મકારા
===================
ખુરશીમાં બેસી ‘યોગ’        ( CHAIR YOGA)

આખા શરીરને અસર કરતું યોગનું આસન
***************************************
*****************************
 ખુરશી પર બેસીને પાદ હસ્તાસન ** પીઠ તેમજ મસ્તક કાજે.
=======================
બન્ને બાજુ વળવાનું આસન ** પીઠ કાજે   **
 

**********
ખુરશી પર બેસી સૂર્ય નમસ્કાર
**
બે હાથ જોડી.
.૧. ઑમ શ્રી સૂર્યાય નમઃ
૨. બે હાથ ઉપર કરી પાછળ વળવું
૩. બન્ને હાથ નીચે જમીન પર લાવવા
૪. ઉપર ઉઠતી વખતે જમણો પગ સાથે લાવી
પકડી પાછળ વળવું
૫. દાઢી ઘુંટણે લગાવવી
૬. હાથ પાછળ પગ નીચે
૭. આગળ વળવું ઉપર ઉઠતી વખતે ડાબો પગ સાથે
લાવી પકડી પાછળ વળવું
૮. ઘુંટણ દાઢી સાથે લગાવી પગ નીચે પાછા વળતા
૯. બન્ને હાથ જોડી નમસ્કાર મુદ્રા.
ખુરશી પર બેસી “ભુ નમન” આસન
*******
૧. ટટ્ટાર બેસી, જમણો હાથ કમર પર રાખવો.
ઉંડો શ્વાસ લેતી વખતે
૨. ડાબા હાથે ખુરશીનો પાછળનો ભાગ પકડવો.
શ્વાસ છોડતી વખતે
૩. ઉંડો શ્વાસ લઈ ગરદન નીચી નમાવવી
ઉચ્છવાસ કાઢી
૧ થી ૯ ગણીએ ત્યાં સુધી નમાવેલી રાખવી
પાછા હતા તે સ્થિતિમાં આવવું
***
એ જ પ્રમાણે ટટ્ટાર બેસી ડાબો હાથ
શ્વાસ લેતા કમર પર (પેટ) રાખવો
**
શ્વાસ છોડતા જમણા હાથે ખુરશી પકડવી
**
શ્વાસ લેવો અને છોડતા ગરદન નમાવવી
**
૧થી ૯ ગણીએ ત્યાં સુધી રાખવી.
અંતે પાછા સીધા બેસી જવું.
(ખુરશી પર બેસી ‘ભૂ નમન’ આસન.

Leave a comment

Filed under Uncategorized

અલોડોક્સાફોબિઆ:Paresh Vyas 

અલોડોક્સાફોબિઆ: લોકો શું કહેશે.. मैं स्नेह-सुरा का पान किया करता हूँ,मैं कभी न जग का ध्यान किया करता हूँ – हरिवंश राय बच्चन કાયદાનાં ફાયદા ઘણાં છે. કાયદો બધાને લાગુ પડે. એકસમાન લાગુ પડે. કાયદાનો ઘડનાર/લાગુ કરનાર-નું લૉજિક લિબરલ (ઉદારમતવાદી) છે કે કન્ઝર્વેટિવ (રૂઢિચુસ્ત) એ વાત અગત્યની છે. વિખ્યાત લેબેનિઝ કવિ ફિલસૂફ ખલિલ જિબ્રાન કહે છે: જે પોતે અપંગ છે એનાં અભિપ્રાય અનુસાર નાચનારાં ગુનેગાર છે, ઘાણીએ જોડાયેલાં બળદ કહે છે કે જંગલનું હરણ રખડું છે, એની અલગારી રખડપટ્ટી બંધ કરી દેવાવી જોઈએ કારણ કે રખડપટ્ટી એ આજથી ગુનો ગણાશે. એ ઘરડો સર્પ પોતાની કાંચળી ઉતારી શકતો નથી એટલે અન્ય સર્પોને એ નાગાં કહે છે. અને નગ્ન હોવું ગુનો છે. જે લોકો કાયદો ઘડે છે એ સૂરજને પોતાની પાછળ રાખીને ઊભા છે, તડકામાં પોતાનો પડછાયો જુએ છે અને કહે છે કે આ પડછાયો એ કાયદો છે. નગારાંનો અવાજ ધીમો કરો, વીણાનો એકાદો તાર ઓછો કરો પણ આકાશમાં ગાતા પક્ષીનું ગીત તમે કેવી રીતે અટકાવી શકશો?- ફિલસૂફી અદ્ભૂત છે. ફિલસૂફી અદ્ભૂત હોય છે. દાખલા આપીને કોઈ સક્ષમ વ્યક્તિ સમજાવે ત્યારે વિચાર તો કરવો પડે. છતાં કાયદો હોવો તો જોઈએ. એની આમન્યા સૌ કોઈએ જાળવવી જોઈએ. આપણું કૃત્ય કોઈને નડતર ન હોવું જોઈએ કારણ કે આપણે સમાજમાં રહીએ છીએ, જંગલમાં નહીં. બ્રિટિશ શાસનકાળથી ચાલતો આવતો એક કાયદો છે દેશદ્રોહ. દેશ વિરુદ્ધ દંગો, બંડ, ફિતૂર અને એવી ઉશ્કેરણીજનક વાણી એટલે દેશદ્રોહ. ભારતની સામે ક્રિકેટમાં પાકિસ્તાન જીતે તો ફટાકડાં ન જ ફોડાય. ચીફ ઓફ ધ આર્મી સ્ટાફનું હેલિકોપ્ટર અકસ્માતમાં નિધન થયું. દેશ ઊંડા શોકમાં ગરકાવ થઈ ગયો. પણ એવા ય હતા જેણે સોશિયલ મીડિયા ઉપર સ્માઇલી મૂકીને પોતાનો રાજીપો દર્શાવ્યો. આ સારી વાત નથી. પણ એ દેશદ્રોહ છે? આમ ક્ષુલ્લક લાગે પણ શું વિરોધને પાયામાંથી જ અટકાવવો જરૂરી નથી? અલબત્ત છે. જો કોઈ રાજનેતાની ટીકા થાય તો ટીકાકારને પકડી જવાય અને એની પર દેશદ્રોહ ઓટોમેટિક લાગુ પડી જાય? દેશ અને નેતા આમ જુઓ તો અલગ હસ્તી હોય છે. હેં ને? અને આ લોકશાહી છે. વાણીસ્વાતંત્ર્ય છે પણ એનો અર્થ એ નથી કે વાણીવિલાસ કરવો. ભગવદ્ગોમંડલ અનુસાર ‘વાણીવિલાસ’ એટલે બહુ બોલવાની છૂટ. સ્વાભાવિક છે કે સરકારને એવું ન ગમે. શશી થરૂર એક શબ્દ આપે છે: અલોડોક્સાફોબિઆ (Allodoxaphobia). અર્થ પણ આપે છે. મૂળ ગ્રીક શબ્દ ‘અલો’ એટલે અલગ, ‘ડોક્સો’ એટલે અભિપ્રાય અને ‘ફોબિઆ’ એટલે વધુ પડતી ખોટી ભીતિ કે તીવ્ર અણગમો. શશી થરૂર કહે છે કે યુપીના શાસનકર્તાઓ અલોડોક્સાફોબિઆ નામક માનસિક રોગથી પીડાય છે. એટલે જ વાર તહેવારે દેશદ્રોહ અને ગેરકાનૂની ગતિવિધિ રોકથામ અધિનિયમ કાયદાઓ હેઠળ કેસ કરે છે. અમે જો કે શશી થરૂરનાં શબ્દાર્થ સાથે સહમત નથી. તેઓ જે કહેવા માંગે છે એને અનુરૂપ આ શબ્દનો અર્થ નથી. અમારો શબ્દ શાસ્ત્રાર્થ આ પ્રમાણે છે. શાસનકર્તા ઉર્ફે રાજકારણી, ખાસ કરીને ઉત્તરપ્રદેશનાં શાસકો ક્યારેય વધારે પડતી ખોટી ભીતિ, ડરથી પીડાતા હોય એવું અમે સાંભળ્યું નથી. અલોડોક્સાફોબિઆથી પીડિત વ્યક્તિ હોય તો એ ડરતો હોય છે. એને બીક હોય છે કે કોઈ પોતાનાથી વધારે મજબૂત વ્યક્તિ એની મજાક ઊડાવશે. એનાં અજ્ઞાનની ટીકા કરશે. અરે ભાઈ! કાંઈ કેટલાં લોકો ટીકા તો કરતાં જ રહે છે. સોશિયલ મીડિયા સાવ એન્ટિ-સોશિયલ થઈ જાય તો પણ તેઓ તો હાથીની માફક હાઇલાં જાય, કૂતરાં ભલે ભસે. તેઓ માને છે કે કુછ તો લોગ કહેંગે પણ.. છોડો બેકારકી બાતોંમેં કહીં બીત ન જાયે શાસન….કેટલાંક લિબરલિયાં અભિપ્રાય આપે કે ગંગા કિનારે આ વ્યર્થ દેખાડો છે પણ કોઇની વાત તેઓ સાંભળે છે ખરાં? કોઈની ટીકા ટિપ્પણની જેઓને કોઈ પડી નથી તેઓને અલોડોક્સાફોબિઆથી પીડિત હોવાનું કહીને આપે ખોટો શબ્દ વાપર્યો છે, શ્રી શશી થરૂર.. હા, આપ કહો છો કે તેમ દેશદ્રોહનાં કેસ સરખામણીમાં વધારે થયા હશે. કાયદાની અમલવારી કડક થાય છે. કારણ કે તેઓ માને છે કે આ જરૂરી છે. જો આપનાં કહેવા મુજબ આ અલોડોક્સાફોબિઆ હોય તો યુપીનાં શાસનકર્તાઓએ બીજાઓનાં અભિપ્રાયથી ડરવું જોઈએ. પણ એવું ક્યાં છે જ? આપ શબ્દનાં મહારથી છો પણ ખોટો શબ્દ ટ્વીટી ગયા! યુપીનાં શાસકોને આપ સોલિપ્સિસ્ટ (Solipsist) કહી શક્યા હોત. લેટિન શબ્દ ‘સોલસ’ એટલે એકલો અને ‘ઇપ્સે’ એટલે પોતે. એવી વ્યક્તિ જે પોતાનામાં રાચે, બીજાનાં અભિપ્રાયની ઐસી તૈસી. અથવા આપ એમને ઓસ્સિફાઇડ (Ossified) કહી શકો. એટલે હાડકું બની ગયો છે એ માણસ. અક્કડ, અનમ્ય, કોઈનાં અભિપ્રાયની એને કોઈ પડી નથી. પણ આપે ટ્વીટેલો અલોડોક્સાફોબિઆ શબ્દ આપ જે કહેવાય માંગો છો એની સાથે સુસંગત નથી, યોગ્ય નથી. અલોડોક્સાફોબિઆ રોગનાં લક્ષણો છે હથેળીઓમાં પરસેવો વળવો, ધડકન તેજ થઈ જવી, કોઈ અભિપ્રાય આપે એવી જગ્યાઓ પર જતા ડરવું, આત્મવિશ્વાસની કમી અને અસલામતીની લાગણી. અમને નથી લાગતું કે યોગીજીને આવો રોગ છે. શશીજી, આપ શબ્દ ટ્વીટ કરવામાં થાપ ખાઈ ગયા છો. મૂળ વાત છે અભિવ્યક્તિની સ્વતંત્રતાની. તમે કહી શકો કે મારો રાજા નાગો છે. અને એ જ રાજા તમારી સામે કાયદાનો ઉપયોગ કરી શકે છે. વિરોધ ઊગે તે પહેલાં જ એને કચડી નાંખે. ‘દંડ’ અને ‘ભેદ’ની નીતિ ઘણી વાર ‘સામ’ અને ‘દામ’ પહેલાં આવી જાય. કોઈ કોઈ લોકો અમથાં ય લાતોકે ભૂત જેવાં હોય છે. દેશદ્રોહ અને ગેરકાનૂની ગતિવિધિ રોકથામ અધિનિયમ કાયદાઓ સામે શશી થરૂરને વાંધો છે. એમ કે ક્યાંક લીલું બળે છે. પણ.. સામાન્ય પ્રજાને રાજા કડક હોય તો ગમે. પણ હા, જો મનમાં આવે તો ઓવૈસિની માફક કહી દેવું. (ઓવૈસિ=બહાદૂર!) અને અભિપ્રાય આપવો. એક ડોક્સોફોબિઆ શબ્દ પણ છે. પોતાનો અભિપ્રાય વ્યક્ત કરવાનો ડર, જે ન હોવો જોઈએ. સામે પરિણામ માટે પણ તૈયાર રહેવું. પણ ચૂપ ન રહેવું. ગબ્બરસિંઘ કહી ગયા’તા કે જો ડર ગયા.. મૂંગા રહીને અભિપ્રાય આપવો એને ચૂંટણી કહેવાય છે.

Pronunciation of ALLODOXAPHOBIA with 3 audio pronunciations

Listen ALLODOXAPHOBIA pronunciation 1

5ratings

શબ્દશેષ:“અન્યનાં અભિપ્રાય એ આ દુનિયામાં સૌથી મોટો ડર છે. જે ક્ષણે તમે ટોળાંથી ડરવાનું છોડી દો એ ક્ષણથી તમે ઘેટું નથી, તમે સિંહ છો. તમારા દિલમાંથી એક પ્રચંડ ત્રાડ ઊઠશે, મુક્તિની ગર્જના.” –ઓશો

Leave a comment

Filed under Uncategorized

સાચે સરનામે/યામિની

સાચે સરનામે સ્તુતિ અને સની બેંગ્લોર આઇ.ટી.માં સાથે જ ભણતાં હતાં. સરસ રીતે સંસ્કૃત બોલી શકતી સ્તુતિ અને સડસડાટ અંગ્રેજી બોલી શકતો સની વચ્ચે હંમેશા સ્પર્ધા રહેતી. જ્યારે કોલેજમાં ટેલન્ટ કમ્પિટિશન હોય ત્યારે, માનો ને કે, બે ગૃપ જ પડી જતાં; સ્તુતિનું ગર્લ્સ ગૃપ અને સનીનું બોયઝ ગૃપ. બંને પોતાની કમાલ દેખાડી શકતાં. સમય જતા આ સ્પર્ધા સ્નેહમાં પરિણમી. સ્તુતિ અને સનીને એક જોવા માટે સૌ મિત્રો પણ તત્પર હતા. ઘણી વાર તો એવી પણ અફવા ફેલાતી કે તે બંનેને જ ખબર ન હોય! બંનેમાં એક સામ્યતા હતી કે, બંને સેવાકીય પ્રવૃત્તિમાં રસ ધરાવતાં હતાં. અભ્યાસ દરમિયાન તેઓ બંને એક એનજીઓ સાથે સંપર્કમાં રહીને સેવાપ્રવૃત્તિ કરતાં રહેતાં. રક્તદાન, નેત્રદાન કે દેહદાન કરવા માટે લોકોને તૈયાર કરતાં. એ માટે રક્તદાન શિબિર જેવા ઘણાં આયોજનો કરતાં. તેઓ ડોક્યુમેન્ટરી ફિલ્મો પણ બનાવતા અને એ રીતે લોકજાગૃતિનું પણ કાર્ય કરતાં. સ્તુતિ અને સનીની યુવા ટીમ બની ગઈ હતી ઘણી બધી પ્રવૃત્તિઓ કરતી હતી. હોટલોમાં જમવાનું બચ્યું હોય તો ત્યાંથી એકઠું કરીને ગરીબોને ને ઝુંપડાવાસીઓને પહોંચાડતાં. પોતાના ખર્ચે ગાડી કરીને પહોંચી જતાં. જૂનાં રમકડાં, કપડાં, પુસ્તકો પણ તેઓ આ રીતે જરૂરીયાતવાળાને પહોંચાડતાં. એમ સમજો કે, તેઓએ એક મિશન ઉપાડયું હતું અને તેથી તેઓ બંને એ સાથે રહેવાનો નિર્ધાર કર્યો હતો. તેઓ બંનેએ નક્કી કર્યું હતું કે, જીવનમાં પોતાનાં ક્ષેત્રમાં કામ કરતાં કરતાં આ બાબત પર પણ સાથે રહીને કામ કરવું. કૉલેજનું છેલ્લું વર્ષ પૂરું થાય પછી તે ઘરે જઈને સ્તુતિએ પપ્પાને વાત કરવાનું નક્કી કર્યું હતું. તેના પપ્પા જ્ઞાતિ-જાતિમાં માનનારા રૂઢીચુસ્ત હતા, પરંતુ સ્તુતિ જાણતી હતી કે, તેના પપ્પા તેને ખૂબ વહાલ કરે છે એટલે સનીની જ્ઞાતિ અને કામ તેઓ સ્વીકારી લેશે. પપ્પા જરૂર માની જશે એવો એને વિશ્વાસ હતો. સની સામાન્ય ઘરનો છોકરો હતો અને બેંગ્લોરમાં રહેતો હતો. જ્યારે કે, સ્તુતિ મુંબઈમાં રહેતી હતી. તેનું એડમીશન બેંગ્લોરમાં લીધું હતું અને તે પેઇંગ ગેસ્ટ તરીકે રહેતી હતી. બંનેનું ભણતર પૂરું થયાં પછી સ્તુતિ સનીને પ્રોમિસ કરીને પોતાના ઘરે જવા નિકળી. બધા તેની રાહ જ જોઈ રહ્યા હતા કે, સ્તુતિ ક્યારે ઘરે આવે! તે સૌની લાડકી દીકરી હતી. સ્તુતિના આવ્યા પછી તેને સની યાદ આવતો, કૉલેજ કેમ્પસ,તેનું ગ્રુપ, મસ્તી તોફાન, કે એક્ટિવિટીઝ સઘળું ખૂબ યાદ આવતું. તે સની સાથે,તેની ટીમ સાથે અને ઘણા બધા મિત્રો સાથે ફોન પર વાતો કરતી. તેની સહેલી નિકિતાએ પૂછ્યું કે, “તેં ઘરમાં વાત કરી કે નહીં?” સ્તુતિ એ કહ્યું કે, “આજે પપ્પા સાથે વાત કરીશ.” સાંજે પપ્પાની રાહ જોવા માંડી. પપ્પા ઓફિસેથી આવ્યા. શનિવાર હતો અને પપ્પાને થાક્યાપાક્યા આવેલા જોઈને સ્તુતિને થયું કે, કાલે રવિવારે સવારે જ વાત કરીશ. પણ, સાંજે જમીને પરવાર્યા પછી તેના પપ્પાએ સ્તુતિને કહ્યું, “મેં તારા માટે એક છોકરો જોઈ રાખ્યો છે. તું ઓળખે જ છે. મારા મિત્ર અશોકનો દીકરો વિનય. તું જાણે જ છે કે તેઓ ખાધેપીધે બહુ સુખી લોકો છે.વિનય દેખાવડો છે અને હોશિયાર બિઝનસમેન છે. મમ્મી પણ રાજી છે. તું જ્યારે બેંગ્લોર હતી ત્યારે અમે નક્કી કરી રાખ્યું હતું. સ્તુતિ જવાબ ન આપી શકી. તે ચુપચાપ રૂમમાં ચાલી ગઈ. મમ્મીપપ્પાને એમ લાગ્યું કે, તે શરમાઈ ગઈ હશે. બીજા દિવસે સવારે તેણે પપ્પાને સની વિશે વાત કરી. સનીની જ્ઞાતિ, અભ્યાસ ને પ્રકૃતિ વિશે. એણે જણાવી દીધું કે પોતે સની સાથે લગ્ન કરવા ઈચ્છે છે. પરંતુ પપ્પાએ સખત વિરોધ દર્શાવ્યો. તેઓ કશું જ બોલ્યા નહીં. સ્તુતિએ તેની મમ્મીને એ બાબતે પૂછ્યું. મમ્મીએ કહ્યું, “પપ્પાની ઈજ્જતનો સવાલ છે હવે. આપણું ખાનદાન અને તું કહે છે તે તારા મિત્રનું ખાનદાન ઘણું જુદું છે. પપ્પાની વાત માની લે.” પણ, સ્તુતિએ પપ્પાને ફરી આગ્રહ કરી જોયો પણ પપ્પા એક ના બે ન થયા અને સખત રીતે સ્તુતિને ઠપકો આપીને પોતાની નારાજગી દર્શાવી. સ્તુતિએ ધીરજ રાખી કે, સમય જતાં કદાચ પપ્પાનો નિર્ણય બદલાઈ શકે. દરમિયાન પપ્પાને હાર્ટએટેક આવ્યો. એમને હોસ્પિટલમાં દાખલ કર્યાં. સ્તુતિ પપ્પા પાસે ગઈ અને તેમના માથે હાથ ફેરવ્યો. પપ્પાએ કહ્યું, “દીકરા, મારી છેલ્લી ઈચ્છા પૂરી કર. અને આ લગ્ન કરી લે. સ્તુતિ રડી પડી અને બોલી, “પપ્પા તમારી છેલ્લી ઇચ્છા નહીં, બધી જ ઇચ્છાઓ પૂરી કરીશ. પણ આવું શા માટે બોલો છો?” લગ્નના આગલા દિવસે સ્તુતિ નિકીતાના ઘરે ગઈ. તેને મળવા માટે બેંગલોરથી સની મુંબઈ આવ્યો હતો. સની સાથે મળીને છેલ્લી વાતો કરી. બંને ખૂબ દુખી થયાં, પરંતુ તેમની પાસે કોઈ ઉપાય ન હતો. સનીએ કહ્યું, “સ્તુતિ, તું પરણી જા અને તારો સંસાર સુખેથી ભોગવજે. હવે આપણે ક્યારેય એકબીજાને મળવાની ઈચ્છા નહીં કરીએ.હા, હું હંમેશા સતત તારે માટે ઝંખતો રહીશ.” અને એણે મનોમન નિર્ધાર કર્યો કે સ્તુતિ વગર એ બીજા કોઈને પરણી નહીં શકે. બંને ખૂબ ભારે હૈયે આંખમાં આંસુ સાથે છૂટાં પડ્યાં. સ્તુતિ તેના પપ્પાની ઈચ્છા મુજબ પરણી ગઈ. વિનય સ્વભાવે ને દેખાવે સારો હતો, પણ પાકો બિઝનેસમેન હતો. તેઓનું લગ્નજીવન સારું ચાલવા લાગ્યું. સ્તુતિને જોબ કરવાની ઈચ્છા હતી, પરંતુ વિનય અને તેના ઘરનાઓએ કહ્યું, “ઈશ્વર કૃપાથી આપણને કોઈ વાતે ખોટ નથી. તારે નોકરી કરવાની જરૂર નથી. ઘર-પરિવારનો સમય સાચવીને જે કરવું હોય તે કર. તને છૂટ છે.” સ્તુતિએ ફરી સેવાકીય પ્રવૃતિઓ શરૂ કરી. તેણે નાનકડી ટીમ બનાવી અને જે પ્રવૃત્તિ તે બેંગ્લોરમાં કરતી હતી તે અહીં કરવાનું શરૂ કર્યું. લોકોને રક્તદાન, નેત્રદાન ને દેહદાન વિશે તે સમજાવતી. અનાથ બાળકો, અંધજનો ને નારી સંરક્ષણ કેન્દ્રો વગેરેમાં જઈને સેવા આપવાનું શરૂ કર્યું. ઘરમાં કોઈનો જન્મદિવસ હોય કે વર્ષગાંઠ હોય તો સ્તુતિ વિનય પાસેથી ખાસ ગિફ્ટ માંગતી અને મોટું દાન એ સેવાપ્રવૃત્તિમાં કરાવતી. આ પ્રવૃત્તિમાં પ્રવૃત્ત થવાથી સમય સારી રીતે જતો.તેને બે સોહામણાં બાળકો થયાં. તેનો જીવનસંસાર સરસ ચાલતો હતો. આમ, સ્તુતિ ઘર અને પરિવાર સાચવતી સાચવતી આ પ્રવૃત્તિમાં ડૂબતી ગઈ. એક દિવસ સ્તુતિ કોઈ એન.જી.ઓ.માંથી કામ પતાવીને આવતી હતી. રાત્રે થોડું મોડું થયું હતું. ડ્રાઈવરને તેણે સૂચના આપી કે, ‘ગાડી ઝડપથી ઘરે લઈ લે.’ ઉતાવળમાં આવવામાં ચાર રસ્તા પર અકસ્માત થયો. ગંભીર હાલતમાં સ્તુતિને હોસ્પિટલ લાવવામાં આવી. ડ્રાઇવરનું તો સ્થળ પર જ મૃત્યુ થઈ ચૂક્યું હતું. સૌ દોડાદોડીમાં પડી ગયા. ગમે તેટલો ખર્ચ થાય તો પણ સ્તુતિને બચાવવા માટે વિનય પાછું વાળીને જોતો ન હતો. આર્થિક રીતે તો કોઈ સમસ્યા જ ન હતી. સ્તુતિ માટે દવા અને દુઆ બંને એકધારાં ચાલતાં હતાં. તેની સાથે સંકળાયેલી એન.જી.ઓ., મિત્રો, સગાંસંબંધીઓ, કુટુંબીઓ, તેનાં બાળકો એમ બધાં જ ખૂબ દુઃખી હતાં. બધાં જ તેને માટે પ્રાર્થના કરતાં હતાં. પણ થાય શું? સ્તુતિની સ્થિતિ વધુ બગડતી ગઈ. આખરે ડૉક્ટરોએ તેને બ્રેઈનડેડ જાહેર કરી. સૌને માટે એ આઘાતજનક હતું. વિનયે થોડી સ્વસ્થતા રાખીને સ્તુતિની ઈચ્છા પ્રમાણે તેના અંગોનું દાન કરવાનું નક્કી કર્યું. બધાએ વિનયની હિંમત માટે દાદ આપી અને સહમતિ દર્શાવી, કારણ કે સ્તુતિનું તો કાર્ય જ સેવાનું હતું. અને તેની આ પણ અંતિમ સેવા બની રહે તે ઇચ્છનીય હતું. સ્તુતિની આંખો, લીવર, કિડની અને હૃદય સાથે અન્ય અંગોનું પણ દાન કરવામાં આવ્યું. આંખો તો તાત્કાલિક મુંબઈમાં જ કોઈ છોકરાને અપાઈ. તે રીતે કિડની અને લીવર પણ બીજા શહેરમાં આપવામાં આવ્યું. તેનું હૃદય ગ્રીન કોરિડોરમાં ધબકતું ધબકતું ત્યાં પહોંચ્યું હતું જ્યાં તેનાં હૃદયનું સાચું સરનામું હતું. એક વરસથી કાર્ડિઓ માયોપથી ડિસઓર્ડરથી પીડાતા, ચેન્નઈમાં રહેતા, સની પાસે….. હવે સ્તુતિ સનીની છાતીમાં ધબકી રહી છે. .

Leave a comment

Filed under Uncategorized

 સૌને મકરસંક્રાંતિની હાર્દિક શુભકામનાઓ +અલાયશિપ: 

અલાયશિપ: હાંસિયામાં છે તેઓનું ઉપરાણું તાણવું તેઆ તરફ ઉન્મત્ત ધ્વજ ફરકાવતું સરઘસ જતું;-ના તે નહીં,એ તરફથી ડાઘુજન ગમગીન ચહેરે આવતું;– તે યે નહીં.રસ્તા વિશે એ બે ય ધારા જ્યાં મળે,તે મેદની છે જિંદગી. -ઉશનસ્ ‘અલાયશિપ’ (Allyship) આમ તો શબ્દ તરીકે આ વર્ષે જ ડિક્સનરી ડોટ કોમમાં દાખલ થયો અને આ જ વર્ષે ‘વર્ડ ઓ ધ યર’ ઉર્ફે વર્ષનો સરતાજ શબ્દ પણ બની ગયો. ગુજરાતી લેક્સિકોન અનુસાર ‘અલાય’ એટલે વિશિષ્ટ હેતુસર ભેગું કરવું અથવા એક કરવું, બીજા સાથે જોડાયેલું માણસ અથવા રાજ્ય, સંધિ, લગ્ન કે મિત્રાચારીથી જોડાવું, મિત્રરાજ્ય કે રાષ્ટ્ર, સહાયકારી, સંધિથી જોડાયેલ રાષ્ટ્ર. અને ‘-શિપ’ એટલે ભાવવાચક નામ બનાવવા માટેનો પ્રત્યય. જેમ કે સિટીઝન અને સિટીઝનશિપ. નાગરિક અને નાગરિકતા. ફ્રેન્ડ અને ફ્રેંડશિપ. મિત્ર અને મિત્રતા. મેમ્બર અને મેમ્બરશિપ. સભ્ય અને સભ્યતા. ઓહ નો! સભ્ય અને સભ્યપદ. અલાયનો અર્થ આમ તો મિત્ર, દોસ્ત કે ભાઈબંધ. ‘ભાતૃ’ અને ‘બંધુ’ મળીને શબ્દ બન્યો તે ‘ભાઈબંધ’. બહેનોની મિત્રતા માટે બહેનપણી શબ્દ છે. કોઈ છોકરો કોઈ છોકરીને ‘બહેનપણી’ કહે એમાં બહેન જેવો ભાવ હોવો જો કે જરૂરી નથી! અને આ ‘-પણું’ એટલે શિપ. છોકરીની ફ્રેંડશિપ એટલે સખીપણું. કવિ શ્રી મુકેશ જોશીનાં ગીતનો ઉઘાડ છે: મને તમારા સખીપણાના હજુય કેમ અભરખા.. આજનો શબ્દ ‘અલાયશિપ’ એટલે મિત્રપણું. પણ મિત્રતા તો અકારણ પણ હોઈ શકે. અલાયશિપમાં અલબત્ત કોઈ ચોક્કસ હેતુ હોય છે. અહીં કોઈ સંધિ છે. કોઈ કારણ છે કે આપણે ભેગા થયા છીએ. આપણે એક જાતનાં નથી, એક જમાતનાં પણ નથી પણ એકમેકનાં વિચાર, વાણી કે વર્તનને ટેકો આપીએ છીએ. પુરસ્કૃત કરીએ છીએ. હું તમારો હિમાયતી છું. હિમાયત કરવી એટલે ટેકો આપવો, ઉત્તેજન આપવું, બચાવ કરવો, રક્ષણ કરવું, આશ્રય આપવો. એવા લોકો જે હાંસિયામાં ધકેલાયા છે. લઘુમતીમાં છે. એની લાગણી અને માંગણીમાં હું મારો સૂર પૂરાવું છું. હું તેઓને યથાશક્તિ મદદ કરું છું. એ મારી અલાયશિપ છે. આપણાં દેશમાં નથી પણ વિદેશમાં રંગભેદ છે. આપણાં દેશમાં જો કે બીજા ઘણાં ભેદ છે. આપણું કામકાજ જ ભેદી છે! પણ હા, કાળા, ધોળાંનો ભેદ નથી. વિદેશમાં ‘બ્લેક લાઇવ્સ મેટર’ જેવા વિરોધ પ્રદર્શન થાય છે. માત્ર અશ્વેત લોકો જ એવું કરે છે, એવું નથી. શ્વેત લોકો પણ એમાં જોડાય છે. આ ફ્રેંડશિપ નથી. આ અલાયશિપ છે. હમણાં ગયા અઠવાડિયે ગ્રેટ બ્રિટનનાં બ્રિસ્ટોલ શહેરમાં એક ઘટના બની. વાત જાણે એમ હતી કે શહેરની મધ્યમાં દાનવીર એડવર્ડ કોલસ્ટન(૧૬૩૬-૧૭૨૧)નું પૂતળું મૂક્યું છે. દાનવીર સાચા પણ જ્યારે લોકોને ખબર પડી કે કોલસ્ટન હબસી ગુલામોનાં વેપારમાં માલેતુજાર થયા હતા તે પછી આ પૂતળું અશ્વેત લોકોનાં વિરોધનું નિમિત બની ગયું. બ્રિસ્ટોલની ૩૦ વર્ષની છોકરી રિહાન ગ્રેહામે વિરોધ કરતા લોકોને રસ્સો આપ્યો, પૂતળાંનાં ગળામાં ફાંસો બાંધવા માર્ગદર્શન આપ્યું કારણ કે એ સ્ટેજ/ફિલ્મમાં ઉપર લાઇટિંગ ટેકનિશ્યન છે. એ જાણતી હતી કે ક્યાં રસ્સો બાંધવો અને કેવી રીતે ખેંચવો. અને પૂતળું જમીનદોસ્ત થઈ ગયું. લોકોએ એને ઢસડીને દરિયામાં નાંખી દીધું. છોકરીની ધરપકડ થઈ. એણે કહ્યું કે અમે ગયા વર્ષથી વિરોધ પ્રદર્શન કરીએ છીએ, આ ગુલામોનાં વેપારી-નું પૂતળું દૂર કરવા અમે મ્યુનિસિપાલિટીનાં સત્તાવાળાઓને કેટલીય વાર કહ્યું પણ તેઓ માન્યા નહીં. મેં આજે આવું કર્યું કારણ કે ‘કલર પીપલ’ સાથે મારી ‘અલાયશિપ’ અને ‘સોલિડારિટી’ છે. કલર પીપલ એટલે જેની ચામડીનો રંગ સફેદ નથી તેવાં બધા લોકો. આપણાં જેવા બ્રાઉન પીપલ ઉર્ફે ઘઉંવર્ણા લોકો ય એમાં આવી ગયા. અલાયશિપ એટલે હિમાયતીપણું. અને સોલિડારિટી એટલે સમસ્વાર્થતા અથવા હિતસંબંધનું ઐક્ય. રિહાન ગ્રેહામ પોતે નખશિખ શ્વેત છે. ગોરી ગોરી છે. પણ અશ્વેત લોકોની એ હિમાયતી બની ગઈ. એણે તેઓનું ઉપરાણું લીધું અને કહ્યું કે આ મારી અલાયશિપ છે. એ શબ્દ જે મૂળ તો દુશ્મનનો દુશ્મન એટલે દોસ્ત હોય એવા દેશ માટે વપરાતો હતો, એ હવે લોકસંબંધ અને જાહેર ટેકેદાર માટે વપરાવા લાગ્યો. એવા લોકોનાં અમે તરફદાર છઈએ જે અમારા જેવા નથી, અલગ છે પણ લગોલગ છે. ડિક્સનરી ડોટ કોમ દ્વારા જ્યારે અલાયશિપ શબ્દ વર્ડ ઓફ યર જાહેર થયો ત્યારે ડિક્સનરીનાં એક અધિકારી જ્હોન કેલીએ કહ્યું કે આ શબ્દ તો બે સદીથી છે પણ હવે એ એક ચોક્કસ અર્થમાં વપરાવા લાગ્યો છે. એક બીજો એવો જ લાગતો શબ્દ છે: ‘અલાયન્સ’ (Alliance). પણ એ શબ્દ અલાયશિપથી અલગ છે. અલાયન્સમાં વ્યક્તિઓ, કુટુંબો, દેશો કે પછી સંગઠનો વચ્ચેનાં સંયુક્ત આયાસ, પ્રયાસ અને હિતસંબંધોનું જોડાણ છે. અલાયશિપ-માં નિસ્વાર્થ ભાવ છે. હું સમલિંગી નથી પણ તેઓનાં અધિકાર માટે રજૂઆત કરું તો એ અલાયશિપ છે. હું અપંગ નથી પણ દિવ્યાંગનાં હક અધિકાર માટે આંદોલન કરું તો એ અલાયશિપ છે. વંચિત લોકોનાં ભલાં માટે હું તેઓનું ઉપરાણું લઉં તો એ અલાયશિપ છે. હું પોતે હાંસિયાનો માણસ નથી. પણ જે મુખ્ય ધારાથી દૂર છે એને માટે અવાજ ઊઠાવવાની મારી હિમાયત છે. અલાયશિપમાં વૈવિધ્ય છે, સમન્યાય છે અને સમાવેશ છે. અલાયશિપમાં સામાજિક ન્યાય છે, માનવ તરીકેનાં અધિકારની પુષ્ટિ એમાં થાય છે. અલાયશિપમાં જરૂરી નથી કે બહુ મોટી હોહા કરવી જ પડે. મોટું આંદોલન કરવું જરૂરી જ છે, એવું નથી. આ કામ દેખાડો કર્યા વિના કે ઢોલ પીટ્યાં વિના ય થઈ શકે. કામ ઓછું અને દેખાડો ઝાઝો એને ‘ઓપ્ટિકલ અલાયશિપ’ કહે છે. સાયલન્ટ અલાયશિપ ઘણીવાર વધારે અસરકારક નીવડતી હોય છે. અને ઘણીવાર અલાયશિપનું ભૂત વળગે તો તમે નબળાં વર્ગ માટે કાંઈ કેટલું બોલી/કરી નાંખો. અરે ભાઈ! એ લોકોને પૂછ્યું કે અમે તમારું ઉપરાણું લઈએ છે, એ તમને યોગ્ય લાગે છે? ઘણીવાર તેઓને પોતે પોતાની રીતે રજૂઆત કરવી હોય. તમે કોણ છો એમની જિંદગીમાં દખલ કરનારાં? અને એ પણ સમજી લેવું જોઈએ કે ઉપરાણું લેનાર આપણે પરફેક્ટ નથી. એટલે હરેક વખતે આપણે સફળ જ થઈએ એવું ય નથી. પણ હા, અલાયશિપમાં જે કરો એનો ફીડબેક લેતા રહેવું. ખ્યાલ આવે કે તમે કર્યું એ સારું તો કર્યું પણ સાચું કર્યું?

શબ્દશેષ:“અલાયશિપ એ એક અઠવાડિયાનો ખેલ નથી. એ આખી જિંદગીની પ્રતિબદ્ધતા છે. શીખવું, રચનાત્મક ટીકાને સમજવી, ભૂલ્યાં ત્યાંથી ફરી ગણવું, સંશોધન કરતાં રહેવું અને પરિસ્થિતિથી વાકેફ રહેવું.” –અજ્ઞાત પરેશ વ્યાસ

3 steps to kickstart your Allyship today | WCM

Leave a comment

Filed under Uncategorized

જેકપોટ/યામિની વ્યાસ

“ઓહ….! મમ્મી….!” લેબરરૂમમાં પ્રિયાએ મારો હાથ જોરથી પકડી રાખ્યો હતો. “હે ભગવાન! મારી દીકરીને સારી રીતે આમાંથી પાર પાડ. મંદિરે આવીને બાળકનું માથું ટેકવી જશું.” મેં મનોમન પ્રાર્થના કરી.” પ્રિયાને વેણ આવતું હતું અને દર્દથી પીડાતી મારી દીકરીનો કણસાટ સંભળાતો હતો. જોકે, એ પીડામાં એક મધુરી ખુશી પણ વર્તાતી હતી. પણ હવે જલદી પ્રસૂતિ થઈ જાય તો સારું. હું માનું કે ન માનું પરંતુ મારી કાકીસાસુ કહેતાં કે, આવા સમયે શરીર પર કોઈ બંધન ન રાખીએ, તો સારી રીતે છુટકારો થઈ જાય. તેથી, તેના પગમાં પહેરેલી પાયલ મેં કાઢી નાંખી અને વાળ પણ રબરબેન્ડ કાઢી ખુલ્લા કરી દીધા. હું બિલકુલ આ જ રીતે, દીકરીની જેમ, પ્રથમ પ્રસુતિ માટે મારા પિયર ગઈ હતી. આવી જ મધુરી વેદના… અને હવે જલદી છૂટી જાઉં એવું જ થતું અને થયું પણ ખરું. પરી જેવી મારી પ્રિયા આ જગતમાં આવી. કેવું ગુલાબી ગુલાબી પોચું પોચું શરીર, કાળીભમ્મર આંખો, નાના નાના નાજુક હાથપગ ને ફૂલની દાંડી જેવી કોમળ આંગળીઓ! પહેલીવાર તેને જોઈ ત્યારે થયું કે સ્ત્રીની કૂખમાં બ્રહ્માએ કેવું ગજબ નિર્માણ કરી રાખ્યું છે! કેવી ગજબ કૃતિનું નિર્માણ થાય છે! જાણે માતાપિતાની પ્રતિકૃતિ જ કહોને! તેને છાતીએ વળગાડી ત્યારે અદભૂત રોમાંચ થયો હતો.બચબચબચ કરતી મને વળગી પડી હતી.પહેલો રડવાનો અવાજ સાંભળ્યો. એય સૂરીલો લાગતો હતો. કાકીજી મને વધામણી આપવા આવ્યાં હતાં ત્યારે કહેલું, “સારું છે! પહેલી વખતે ઘરમાં લક્ષ્મી આવી છે. પણ બીજો રાઉન્ડ બાકી હોં! આ શુકનવંતા પગલે પગલે દીકરો ચોક્કસ આવશે ત્યારે એના પગ દૂધે ધોઇશું” મને સમજાયું નહીં કે, કાકીજી ખુશી વ્યક્ત કરી ગયાં કે આશ્વાસન આપી ગયાં? પહેલેથી જ નાની, દાદી, સાસુ, કાકીસાસુ કે મા, સૌના વર્તન અને વાણીથી કદાચ મારાં મનમાં ઘર કરી ગયું હતું કે, દીકરી પ્રત્યે અપાર વહાલ હોય, દીકરી ખૂબ ગમતી હોય પરંતુ એક દીકરો તો હોવો જ જોઈએ. એટલે જ, સહુના કહેવા મુજબ પહેલી દીકરી હોય તો બીજા રાઉન્ડની ટ્રાય કરવી જ જોઈએ.પહેલો દીકરો હોય તો મરજી મુજબ. આ બધું જ ભૂલી ને હું મારી પરીને પંપાળવામાં લાગી ગઈ. એ જન્મી તો જાણે ફરીથી હું જ જન્મી! તેની વિચ્છેદાયેલી નાળ જોઈને થયું હતું કે, ભલે ગર્ભનાળથી છૂટાં પડયા પણ હૃદયનાળથી હંમેશને માટે જોડાયેલા રહીશું.અરે,અદ્દલ મારું જ પ્રતિબિંબ જોઈ લો! અને તે હતી પણ કેવી મીઠડી!એની છઠ્ઠીના દિવસે કાકીજીના કહેવા મુજબ પ્રિયાનું જ સાચવી રાખેલું ધારજણું ઝભલું પહેરાવ્યું અને વિધિના લેખ લખવા કંકુ છાંટી કાગળ અને કલમ મુકાયા. પછી તો જાણે આંખોના પલકારામાં મોટી થતી ગઈ.અમારી સૌની હથેળીમાં એનું બાળપણ દોડતું રહ્યું.ઘરની ખૂબ લાડકી. આખું ઘર માથે લેતી. કેટલા બધા પ્રશ્નો પૂછતી! પપ્પાની પણ પરી. ‘મોટી થઈને તું શું બનીશ?’ એવું એને પૂછતા, બીજા બાળકો તો ઘણું બધું કહે પણ, મારી પરી તો કહેતી, ‘હું મમ્મી બનીશ’ એ થોડી સમજણી થઈ પછી અમે નક્કી કરેલું તે મુજબ બીજો રાઉન્ડ થયો અને નસીબજોગે મને દીકરો આવ્યો પર્વ. નાના ભાઈને પણ તે ખૂબ વહાલ કરતી.અમારી હથેળીમાં બન્નેનું બાળપણ દોડતું રહ્યું. પ્રિયા પર્વને સાચવતી પણ ખૂબ. ભણી-ગણીને મોટી થતી ગઈ. તેની સાથે ભણતા સોહામણા અંકિતને તેણે અંકિત કર્યો. તેણે અમને વાત કરી અને અમે એને ધામધુમથી પરણાવી. દોઢ વર્ષ પછી તેણે આ ખુશખબર આપી કે, તે હવે એકલી નથી. તેનામાં એક નવી જીવંતતા પાંગરી રહી છે, ત્યારે ખૂબ ભાવ સાથે આશીર્વાદ અપાઈ ગયા, ‘અરે વાહ! અમારો ભાણિયો આવી જવાનો!’ કદાચ ઊંડે ઊંડે એવું પણ હતું કે,દીકરો આવે ને એકજ પ્રસૂતિમાં પતી જાય. દીકરીજમાઈ પણ કહેતાં કે, જે પણ હોય, પણ એક જ બાળક.ફાસ્ટ લાઈફમાં એકને જ સંપૂર્ણ વહાલથી અને સમગ્ર ધ્યાન આપી ઉછેરીશું. પ્રેગનન્સી દરમિયાન ડૉક્ટરને બતાવવા જવાનું થતું ત્યારે પ્રિયાની સાથે હું જ જતી. મને વિચાર આવી જતો કે, એક જ વખતની પ્રસુતિમાં ટ્વિન્સ આવી જાય તો કેવું સારું! અને તેમાંય એક દીકરો અને એક દીકરી હોય તો! ફરી પ્રિયાનો ઊંહ્કારો સંભળાયો. તેણે મારો હાથ જોરથી દબાવ્યો ને મેં હાથ ફેરવતા કહ્યું”બસ બેટા, હવે થોડી જ વાર..” બીજી કોઈ ફિકર ન હતી કારણ કે અમારી ભત્રીજાવહુ જ હોશિયાર ગાયનેકોલોજિસ્ટ હતી અને અમે તેની જ હોસ્પિટલમાં હતા. પરીની પીડા મારાથી ન જોવાતાં મેં ભગવાનને કહ્યું, “જે પણ હોય તે.. પણ મારી પ્રિયાને હવે પીડા મુક્ત કરો.”ને ખરેખર પ્રિયાને રૂપાળી પરી અવતરી. પરીના મધુર ગુંજથી સૌ આનંદમાં હતા. ખાસ કરીને મારા જમાઈરાજ. ‘ભઈ બાપ બન્યા હતા!’ પ્રિયાએ પોયણી જેવી નાનકડી પરીને છાતીએ વળગાડી ને બચબચબચ… મેં જમાઈરાજને કહ્યું, “તમને ખૂબ ખૂબ વધામણી, દીકરા!” જમાઈરાજે ખૂબ જ વહાલથી એ જન્મેલી દીકરીના માથા પર હાથ ફેરવતા ફેરવતા કહ્યું, “અરે વાહ!પ્રિયા જો તો કોના જેવી લાગે છે?” મારાથી સહજ બોલાઈ ગયું. “બાપમુખી છે, શુકનવંતી છે,એનાં પગલે તે ચોક્કસ ભાઈને લાવવાની.” જમાઈરાજ બોલ્યા, “ના રે…. મમ્મી આજ અમારો જેકપોટ! હવે બીજું કોઈ નહીં, નો સેકન્ડ રાઉન્ડ.”

Leave a comment

Filed under Uncategorized